Benchmark Humanity’s Sixth Sense opracowany przez Scale Labs obejmuje 522 otwarte zadania z 288 obrazów i 234 klipów wideo. W teście 20 osób uzyskało 93,1% poprawnych odpowiedzi, a najlepszy model, GPT-6 Astra, osiągnął 53,6% przy maksymalnym poziomie rozumowania; mediana 25 modeli wyniosła 30,9%. Wyniki uśredniają 3 próby na zadanie, a odpowiedzi ocenia Claude Opus 5; ponowna ocena 5 modeli przez sędziów z 3 firm zachowała te same rankingi. Test mierzy konkretny rodzaj wnioskowania wizualnego, w którym modele wypadają gorzej niż ludzie.
Polityka Anthropic zakazuje użytkownikom uporczywego, nieuzasadnionego obrażania lub okrutnego traktowania modeli; doprecyzowuje też ograniczenia dotyczące kampanii wpływu, nadzoru i oprogramowania wspierającego użycie broni. Firma podkreśla, że zakaz obejmuje skrajne, powtarzające się przypadki, a nie zwykłą frustrację, testowanie modeli czy mroczną twórczość. Według The Verge, głównym środkiem egzekwowania ma pozostać możliwość zakończenia rozmowy przez Claude’a.
Astrofizyk Brice Ménard, związany z Uniwersytetem Johns Hopkins i Anthropic, połączył dane z kilku teleskopów, a Claude Science pomógł stworzyć pierwszą pełną mapę nieba w dalekim i bliskim ultrafiolecie. Około 1/3 nieba nie było wcześniej zmierzone w tym zakresie, więc model oszacował brakujące piksele na podstawie obserwacji w świetle widzialnym, podczerwonym i radiowym. W próbach na celowo zasłoniętych obszarach przewidywania odtwarzały pomiary z błędem około 10%; mapa oznacza obszary przewidziane przez model i ich niepewność.
Pavel Rabtsevich zauważył w danych gwiazdy TIC 4206066 cykliczne spadki jasności co nieco ponad 3 dni; z pomocą Claude Code i Codex jego analiza wskazuje kandydata na planetę oraz słabszy sygnał z okresem 11 dni. W ramach programu TESS DDT 100 zatwierdzono obserwacje tej gwiazdy co 2 minuty; oficjalna lista opisuje ją jako gospodarza kandydata o promieniu wynoszącym około 1,4 promienia Ziemi. To nadal niepotwierdzona hipoteza: dodatkowe pomiary TESS mają sprawdzić sygnał w listopadzie.
Yahoo Finance, powołując się na ustalenia Reutersa dotyczące poufnego prospektu Anthropic, podaje, że umowa z SpaceX może sięgnąć 84,5 mld USD do 2029 roku; wcześniej ujawniona wartość wynosiła około 45 mld USD. Większość tej umowy można wypowiedzieć z 90-dniowym wyprzedzeniem, podczas gdy około 80% z 518 mld USD zobowiązań infrastrukturalnych Anthropic ma być nieodwołalne. W odróżnieniu od długoterminowych kontraktów z dostawcami chmurowymi, umowa ze SpaceX daje Anthropic możliwość szybkiego wyjścia, co ogranicza przewidywalność przychodów dostawcy.
W dyskusji na r/singularity, która zebrała 1 042 komentarze, autor zarzuca części matematyków, że wcześniej uzasadniali publiczne finansowanie społeczną użytecznością matematyki, a teraz krytykują AI rozwiązujące problemy. Wielu komentujących odpowiada, że otwarte problemy rzadko dają natychmiastowe korzyści, a matematycy nadal są potrzebni do rozumienia i nauczania wyników; inni widzą w AI narzędzie przyspieszające badania, ale obawiają się utraty szkolenia młodych badaczy. To głos społeczności o bieżącym sporze, nie potwierdzenie tezy o hipokryzji matematyków.
Podczas rosyjskich uderzeń na zachodzie Ukrainy polskie lotnictwo operowało nad krajem, a naziemne systemy obrony i rozpoznania podniesiono do gotowości. RCB wysłało alerty na Lubelszczyznę i Podkarpacie; lotniska w Lublinie i Rzeszowie czasowo wstrzymały operacje, a później je wznowiły. Wojsko podało, że polska przestrzeń powietrzna nie została naruszona.
Władze obwodu donieckiego podały, że w rosyjskich atakach w Kramatorsku i pobliskim Bilenke zginęły łącznie 33 osoby, a 18 zostało rannych. Uderzenie w Kramatorsku dotknęło cywilnych pasażerów autobusów; relacje BBC i OKO.press wskazują, że ofiary były też w okolicy.
Wyrok 5,5 roku więzienia dla Pawła K. jest prawomocny; Sąd Apelacyjny w Lublinie podwyższył karę o 2 lata. Prokuratura twierdziła, że mężczyzna rozpoznawał lotnisko Rzeszów-Jasionka dla rosyjskiego wywiadu, a jego działania mogły posłużyć planowaniu zamachu na Wołodymyra Zełenskiego podczas podróży przez Polskę. Skazany zaprzeczał zarzutom.
Były uczeń ranił 3 osoby w szkole podstawowej; 37-letnia pracownica zmarła, a dyrektor i nauczycielka zostali ranni. Zatrzymany 15-latek został przesłuchany w obecności opiekuna i przewieziony do policyjnej izby dziecka; sprawą ma zająć się sąd rodzinny. Dzień wcześniej w Ostrołęce 19-latek zranił 8 osób podczas ataku na szkołę zawodową.
Za ustawą zagłosowało 242 posłów, przeciw było 61, a 136 wstrzymało się od głosu; nowelizacja trafi teraz do Senatu. Przepisy pozwolą urzędom wydawać nakazy ograniczenia dostępu do treści naruszających prawo, a rejestr takich stron ma prowadzić prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Wiceminister cyfryzacji przedstawiał ustawę jako narzędzie szybkiej reakcji na nawoływanie do przemocy i samobójstwa. Jarosław Kaczyński twierdził, że rządowi chodzi o zysk polityczny, a nie ochronę dzieci; PiS wstrzymało się od głosu, a przeciw głosowały Rozwój Plus i Konfederacja.
Nowe przepisy zakazują sprzedaży alkoholu na wynos w całym kraju w godz. 22–6, z wyjątkiem m.in. restauracji i barów; ustawa ma wejść w życie 1 stycznia 2027 r. Nowelizacja wprowadza też szeroki zakaz reklamy i promocji alkoholu, w tym piwa, z grzywną od 30 tys. zł do 1 mln zł. Za jej przyjęciem głosowało 400 posłów, przeciw było 29, a 4 posłów wstrzymało się od głosu. Organizacje branżowe ostrzegały, że część zmian może nieproporcjonalnie obciążyć przedsiębiorców; poprawki PSL dopuściły m.in. zamawianie wina przez internet z odbiorem osobistym.
Nowe przepisy mają chronić właścicieli domów, których wykonawcy pobrali dotacje z programu, lecz nie wykonali prac termomodernizacyjnych; resort ocenia, że problem może dotyczyć nawet 8 tys. rodzin. Po zgłoszeniu sprawy organom ścigania będzie można zawiesić spłatę należności, a prawomocne skazanie wykonawcy za niewykonanie inwestycji zwolni właściciela z odpowiedzialności wobec funduszu. Ustawa dotyczy umów zawartych od 15 lipca 2022 r. do 28 listopada 2024 r.; Sejm przyjął ją 432 głosami za, przy 9 wstrzymujących się i bez głosów przeciw.
Minister energii Miłosz Motyka i prezes Orlenu Ireneusz Fąfara mają polecieć do Rijadu; w dniach 11–15 października wezmą udział w światowym kongresie energetycznym. W planie są rozmowy z saudyjskim ministrem o przyszłych dostawach ropy, odbudowie zapasów paliw i możliwych szlakach transportu. Według Motyki Arabia Saudyjska dostarcza około 50% ropy importowanej do Polski, więc wizyta dotyczy bezpieczeństwa paliwowego.
Słowackie Ministerstwo Obrony potwierdziło wysłanie 2 oficerów do Moskwy po 4-letniej przerwie w pracy attachatów wojskowych. Słowackie media podały, że do Bratysławy ma przyjechać rosyjski oficer marynarki; opozycja skrytykowała decyzję i ostrzegła przed szpiegiem, nie przedstawiając tego jako potwierdzonego faktu. Wznowienie wymiany było wcześniej omawiane przez Roberta Fica i Władimira Putina podczas spotkania w Moskwie w maju.
Prokuratura USA oskarżyła byłego przywódcę Wenezueli Nicolása Maduro i jego żonę Cilię Flores o spisek w celu torturowania obywateli USA przetrzymywanych w Wenezueli. Oboje są w areszcie w Brooklynie od stycznia po schwytaniu przez amerykańskie siły; Maduro zaprzeczył nowym zarzutom. Proces ma rozpocząć się w czerwcu 2027 r.
Szwedzka Akademia uhonorowała kanadyjską poetkę i eseistkę za odważny, nowatorski dorobek prowadzący dialog z tradycją klasyczną i tworzący nowe formy współczesnej literatury. Anne Carson została ogłoszona laureatką 8 października; jej twórczość łączy współczesne formy z dorobkiem antycznym.
Badanie fazy III objęło 410 osób z wczesną chorobą Parkinsona przez 52 tygodnie i sprawdziło nikotynamid rybozyd, który podnosi poziom NAD, cząsteczki uczestniczącej w przemianach energii w komórkach. Objawy pogorszyły się średnio o 2,72 punktu bardziej niż przy placebo; różnica nie osiągnęła progu istotnego klinicznie. Wynik osłabia uzasadnienie używania tego związku w Parkinsonie, ale nie przesądza o innych zastosowaniach.
Firma Life Biosciences podała wstępne wyniki fazy I u 3 osób z jaskrą; obserwacja trwała 56 dni. Terapia ER-100 ma częściowo przeprogramować komórki siatkówki, przywracając im młodszy wzorzec aktywności genów; nie zgłoszono poważnych działań niepożądanych, a pole widzenia poprawiło się u 2 uczestników. Próba była mała, otwarta i oceniała głównie bezpieczeństwo, więc dane firmy nie dowodzą skuteczności.
W hodowlach ludzkich fibroblastów, czyli komórek budujących tkanki, porównano starzenie wywołane genem nowotworowym z zatrzymaniem podziałów przez białko p16. Komórki wydzielały różne małe pęcherzyki zewnątrzkomórkowe, czyli pakiety sygnałów; pęcherzyki pobrane od starszych dawców również wywoływały oznaki starzenia w młodych komórkach. To eksperyment na komórkach, nie na pacjentach ani myszach, i nie wskazuje jeszcze sposobu leczenia.
U 8-tygodniowych myszy po zawale przez 14 dni badano malonian dimetylu, hamujący dehydrogenazę bursztynianową, enzym mitochondriów związany z wytwarzaniem energii. Osobne wyłączenie enzymu w komórkach blizny ograniczyło włóknienie i poprawiło pracę serca, ale samo pobudzenie podziałów mięśnia sercowego nie wystarczyło; analizę molekularną oparto na 4 połączonych sercach na grupę. To wynik przedkliniczny, bez terapii sprawdzonej u ludzi.
Według firmy Bexorg amerykańska agencja badawcza ARPA-H przyznała jej do 28,3 mln dolarów na wydłużenie z 24 godzin do 2 tygodni czasu, przez jaki platforma perfuzji utrzymuje przepływ płynów w mózgu pobranym od zmarłego dawcy. Projekt na 36 miesięcy ma umożliwić śledzenie dłuższych reakcji na leki, w tym badane pod kątem choroby Alzheimera. To rozwój narzędzia badawczego na ludzkiej tkance, a nie test terapii u pacjentów.
Longevica twierdzi, że w czteroletnim eksperymencie w Jackson Laboratory obserwowano ponad 16 000 myszy przez całe życie i przetestowano u nich 1 033 związki. Według spółki ponad 60 związków wydłużyło życie zwierząt o 10–22%, ale firma nie ujawniła ich nazw ani danych pozwalających sprawdzić wynik. To deklaracja firmy przed publikacją badań; nie wiadomo, czy efekt powtórzy się u ludzi.
7 października współtwórca Ethereum Vitalik Buterin ocenił, że postępy AI w matematyce mogą w ciągu 2 lat poważnie osłabić kryptografię kratową, rozwijaną jako odporna na komputery kwantowe. Nie twierdził, że skuteczny atak już istnieje, i odradził pośpieszne przenoszenie środków do nowych portfeli. Wpis wskazuje nowe ryzyko dla rozwiązań postkwantowych, ale nie dowodzi, że obecne systemy zostały złamane.
7 października Monetary Authority of Singapore opublikował wytyczne zarządzania ryzykiem AI dla nadzorowanych instytucji finansowych. Przewidują niezależny przegląd zastosowań przed wdrożeniem, ewidencję systemów i stałe monitorowanie modeli oraz dostawców; zaczną obowiązywać 7 października 2027 r., a część wymogów rok później. Zakres obejmuje też standardowe i duże instytucje płatnicze, więc może dotyczyć firm kryptowalutowych działających w Singapurze na licencjach płatniczych.
Ether.fi zapowiedziała stablecoin ether.fi USD, którego rezerwami, emisją, wykupem i zgodnością ma zarządzać Ethena. W chwili ogłoszenia platforma miała ponad 300 mln USD w stablecoinach, a jej karta obsłużyła niemal 1 mld USD skumulowanych płatności od 2024 r.; nie ujawniono terminu uruchomienia ani aktywów, które zabezpieczą token. Partnerstwo wpisuje się w strategię platform krypto, które chcą wprowadzać własne dolary cyfrowe i zatrzymywać przychody z rezerw.
Badanie objęło 1 235 519 osób urodzonych w Danii w latach 1980–2001 i śledziło ich losy do 2022 r.; odnotowano 7 320 zgonów. W grupie z problemami zdrowotnymi oraz licznymi przeciwnościami rodzinnymi, stanowiącej 1,4% kohorty, ryzyko zgonu od 16. roku życia było ponad 7 razy wyższe niż wśród osób z niewielką liczbą takich obciążeń. To obserwacja rejestrowa, która wskazuje na związek, ale nie dowodzi przyczynowości; część możliwych przeciwności, takich jak zaniedbanie czy zanieczyszczenie powietrza, nie znalazła się w danych.
Analiza ujednoliconych danych o zgonach osób w wieku 30–84 lat z 8 państw w latach 2000–2020 wykazała, że umieralność z badanych typów nowotworów malała we wszystkich krajach, choć trendy różniły się zależnie od nowotworu i rocznika urodzenia. Zgony z powodu raka jelita grubego rosły w rocznikach urodzonych po 1960 r. w USA, Kanadzie oraz Anglii i Walii; podobny, późniejszy wzrost odnotowano we Francji i Niemczech. Dane populacyjne pokazują trendy, ale nie wskazują ich przyczyn; autorzy podkreślają potrzebę profilaktyki i badań przesiewowych.
Autorzy znaleźli 2 wstawki pochodzące z niekodującego genu BC200 w genomie wirusa mięczaka zakaźnego. Analiza danych sekwencyjnych 908 osób wykazała też 8 wariantów wstawek BC200, a porównanie genomów naczelnych ujawniło setki odrębnych insercji powstałych w toku ewolucji. Są to fragmenty, nie cały gen; ich wpływ na wirusa pozostaje nieznany.
Analiza 1 640 profili metylacji DNA od 894 psów posłużyła do zbudowania zegara epigenetycznego, który przewidywał śmiertelność. Większe i krócej żyjące psy wykazywały szybsze starzenie molekularne, a różnice związane z rozmiarem były szczególnie widoczne przy ruchomych elementach DNA. Badanie wskazuje możliwy mechanizm różnic długości życia, ale nie dowodzi, że te zmiany powodują krótsze życie ani że ten sam mechanizm działa u ludzi.
