2026-10-06
0:00 / 0:00

Zespół Vals AI wskazał 2 kandydatów na materiały spintroniczne w symulacjach

Ponad 90 agentów Claude Opus 5.5 pomogło zespołowi Vals AI zasymulować dwa półprzewodniki do spintroniki: YBaMnFeO5 i KV[Cr(CN)6]. Obliczenia przewidują, że mogą sortować elektrony według spinu bez wypadkowego magnetyzmu; pierwszy związek może być trudny do uzyskania w wymaganej strukturze, a drugi, otrzymany już w 1999 r., nie ma jeszcze pomiarowego potwierdzenia tych właściwości. Wynik wskazuje kierunek badań nad pamięcią spinową, ale pozostaje przewidywaniem komputerowym, nie demonstracją działającego materiału.

vals.ai · github.com

GPT-6 Astra przyspieszył program do syntezy obwodów kwantowych 10-krotnie

Badacz Jasper Dekoninck przez 3 miesiące optymalizował algorytm symulowanego wyżarzania do syntezy obwodów kwantowych, zwiększając szybkość programu około 10 000 razy. Następnie GPT-6 Astra uzyskał w jedną noc kolejne około 10-krotne przyspieszenie, według autora dzięki przeniesieniu kodu z C++ do Rustu i usprawnieniu wyszukiwania. To opis pojedynczego projektu badawczego, opublikowany przez jego autora i w repozytorium, a nie niezależny benchmark modelu.

x.com · github.com

DeepMind pokazało AlphaProtein Novo do projektowania enzymów od podstaw

Preprint Google DeepMind opisuje AlphaProtein Novo, pipeline uczenia maszynowego do projektowania enzymów od podstaw. Autorzy raportują enzymy do syntezy piperydyny, związku obecnego w wielu lekach, oraz do rozkładu toksycznego plastyfikatora DEHP w warunkach denaturujących naturalne enzymy; system uzyskał też wysoką sprawność w 2 standardowych reakcjach testowych. Wyniki są wstępne, ponieważ prace udostępniono jako preprint, który nie przeszedł jeszcze recenzji naukowej.

biorxiv.org · github.com

Firma Aleph Alpha udostępniła Kolibri: 78 mld parametrów i otwarte wagi

Aleph Alpha udostępniło model Kolibri na licencji Apache 2.0; ma 78,1 mld parametrów, z czego 3,46 mld jest aktywnych na token. Producent deklaruje kontekst do 1 mln tokenów oraz obsługę niemieckiego i angielskiego; model trenowano na infrastrukturze w Niemczech i Finlandii. W testach firmy Kolibri uzyskał 96,0% w AIME 2026 i 85,9% w LiveCodeBench v6, ale są to wyniki własne producenta.

aleph-alpha.com

Nolla Health uruchamia w Utah pilotaż recept na trądzik wystawianych przez AI

System Nolla Health po ankiecie i skanie twarzy może wystawić pierwszą receptę na lek miejscowy przeciw trądzikowi; program w Utah obejmuje osoby dorosłe i 8 zatwierdzonych terapii. Lekarz zatwierdza pierwszych 100 recept przed wysłaniem, a późniejsze etapy przewidują kontrolę po fakcie i przekazanie nietypowych przypadków człowiekowi. To pierwsze w USA zezwolenie na AI wystawiającą początkowe recepty, ale dotyczy wąskiego, rocznego pilotażu pod nadzorem medycznym.

latimes.com · prnewswire.com

Robot GEAIR skraca cykl hodowli pomidorów z 5 lat do 1 roku

GEAIR wykorzystuje głębokie uczenie do rozpoznawania kwiatów i automatyzuje zapylanie krzyżowe w hodowli roślin. Według Instytutu Genetyki i Biologii Rozwoju Chińskiej Akademii Nauk robot skraca cykl hodowli pomidorów mieszańcowych z 5 lat do 1 roku i obniża koszty pracy o ponad 25%; przy soi zmniejsza czas ręcznego zapylania o 76,2%. Rozwiązanie może ograniczać ręczną pracę i przyspieszać hodowlę odmian.

chinadaily.com.cn

Reflection zapowiedziało Beam: 501 mld parametrów, 23 mld aktywnych

Reflection przedstawiło Beam, wieloekspertowy model z 501 mld parametrów łącznie i 23 mld aktywnych na token. Firma podaje, że model trenowano na 23,8 bln tokenów, a uczenie ze wzmocnieniem prowadzono przez 4 tygodnie z użyciem 10,5 tys. układów Nvidia GB300; benchmarki są raportowane przez producenta. Wagi, raport techniczny i karta modelu mają trafić do użytkowników jeszcze w październiku, po końcowych testach bezpieczeństwa.

reflection.ai

Altman uznaje poważne cyberincydenty za cenę otwartych modeli AI

W wywiadzie dla Vanity Fair szef OpenAI Sam Altman poparł szeroki dostęp do sztucznej inteligencji i otwarte modele, choć przewiduje falę problemów z cyberbezpieczeństwem. Powiedział, że społeczeństwo będzie musiało zaakceptować część poważnych incydentów w zamian za wolność korzystania z technologii; wskazał też jawne raportowanie wypadków, testy przed publikacją i ramy odpowiedzialności jako elementy poprawy bezpieczeństwa. To stanowisko prezesa w debacie o otwartych modelach i regulacji, a nie decyzja o konkretnej zmianie zasad.

vanityfair.com

Ministerstwo Obrony Narodowej zapowiada rozmieszczenie baterii Patriot na Lubelszczyźnie

Minister obrony Władysław Kosiniak-Kamysz poinformował o rozmieszczeniu baterii Patriot w województwie lubelskim i decyzjach lokalizacyjnych dla kolejnych jednostek. Elementy 18. Brygady Zmotoryzowanej mają trafić do Opola Lubelskiego, Poniatowej i Biłgoraja, w Łukowie powstać ma brygada systemów bezzałogowych, a w Świdniku baza śmigłowców dla wojsk lądowych. Zmiany zwiększą obecność wojska i obronę powietrzną na wschodzie Polski.

wydarzenia.interia.pl

NATO ma przedstawić w Polsce plan obrony wschodniej flanki

Według Bloomberga dowództwo Sojuszu przygotowało dokument „Teoria zwycięstwa”, którego prezentację zapowiedziano w Polsce na 12 października. Plan ma łączyć siły lądowe z dronami i systemami naprowadzania opartymi na sztucznej inteligencji; rzecznik dowództwa podkreśla, że strategia ma charakter obronny. Dokument ma pokazać, jak NATO zamierza odstraszać Rosję i odpowiadać na ewentualny atak na wschodnią flankę.

polsatnews.pl

Spór o treść marcowej rozmowy Kosiniaka-Kamysza z Trumpem

Władysław Kosiniak-Kamysz potwierdził, że 2 marca krótko rozmawiał z Donaldem Trumpem w Białym Domu podczas uroczystości poświęconej amerykańskiemu żołnierzowi Michaelowi Ollisowi. Donald Tusk mówi, że rozmowa dotyczyła sytuacji wewnętrznej w Polsce, a Adam Bielan twierdzi, że miała odblokować negocjacje o stałej bazie USA; szef MON zaprzecza, by ten temat poruszono. Radosław Sikorski poinformował, że MSZ nie otrzymało notatki ze spotkania, natomiast Kosiniak-Kamysz zapewnia, że zdał relację premierowi jeszcze w marcu.

wiadomosci.onet.pl · newsweek.pl · wydarzenia.interia.pl · fronda.pl

Polska ambasada zażądała od Carlsona przeprosin za wypowiedzi o napaści na Polskę

Szef polskiej placówki w Waszyngtonie Bogdan Klich opublikował list, w którym zażądał od Tuckera Carlsona publicznego wycofania słów i przeprosin. W rozmowie z Jacobem Reesem-Moggiem Carlson argumentował, że Wielka Brytania nie powinna była przystępować do wojny po ataku na Polskę, i przedstawiał część ziem przyznanych Polsce na mocy traktatu wersalskiego jako niemieckie. Klich uznał wypowiedzi za usprawiedliwianie niemieckiej inwazji z 1939 r.; list ambasady jest oficjalną reakcją dyplomatyczną na tezy komentatora.

dorzeczy.pl · wiadomosci.gazeta.pl · bankier.pl

KE uznała pomoc dla fabryki MAN w Niepołomicach za niezgodną z prawem UE

Komisja Europejska uznała, że planowane przez Polskę wsparcie rozbudowy fabryki ciężarówek MAN w Niepołomicach nie spełnia unijnych zasad pomocy regionalnej. Pakiet o wartości 116 mln zł obejmował 10,7 mln zł dotacji i 105,6 mln zł zwolnienia z CIT. Polska nie może udzielić wsparcia, ponieważ nie wykazała, że pomoc zadecydowała o lokalizacji inwestycji ani że ograniczono ją do niezbędnego minimum.

businessinsider.com.pl · bankier.pl

Ujawnione maile pokazują, jak Idea Bank przygotował odpowiedź dla KNF o GetBack

W czerwcu 2017 r. Komisja Nadzoru Finansowego zapytała Idea Bank, ilu klientom zaoferowano obligacje GetBack; bank odpowiedział, że nie przedstawił ich żadnej osobie. Business Insider opublikował wewnętrzne maile, w których pracownicy i zewnętrzny prawnik omawiali skrócenie odpowiedzi oraz wykreślenie zdania o braku licencji na oferowanie obligacji. W piśmie do prokuratury przewodniczący KNF ocenił, że korespondencja może wskazywać na świadome przygotowanie nieprawdziwej informacji; 2 pracowników banku jest oskarżonych w procesie dotyczącym sprzedaży obligacji.

businessinsider.com.pl

RCB omyłkowo skierowało alert o rosyjskim ataku do Lubuskiego

Alert o rosyjskim ataku powietrznym na Ukrainę, przeznaczony dla mieszkańców województwa lubelskiego, omyłkowo trafił także do odbiorców w województwie lubuskim. Rządowe Centrum Bezpieczeństwa przyznało, że błędnie wskazało region, przeprosiło za niepokój i odwołało ostrzeżenie po zakończeniu ataku. Politycy PiS i Konfederacji skrytykowali pomyłkę w systemie używanym do ostrzegania ludności o zagrożeniach dla życia i zdrowia.

bankier.pl · wiadomosci.gazeta.pl · dorzeczy.pl

Elektryki po raz pierwszy wyprzedziły benzyniaki w UE, Polska notuje spadek

W pierwszych 8 miesiącach 2026 r. w Unii Europejskiej zarejestrowano rekordowe 1,64 mln nowych aut elektrycznych, o 44,9% więcej niż rok wcześniej. Po raz pierwszy w UE ich rejestracje przewyższyły liczbę nowych samochodów benzynowych. W Polsce zarejestrowano 20 926 elektryków, o 2,1% mniej rok do roku, a ich udział w rynku wyniósł 5,1%, wobec 21,7% średnio w UE.

bankier.pl

Jemeńskie wojsko ogłosiło odbicie portu Mokha, doniesienia są sprzeczne

Siły rządu Jemenu wspierane przez Arabię Saudyjską rozpoczęły ofensywę przeciw Huti i ogłosiły odbicie portu Mokha oraz zabezpieczenie cieśniny Bab al-Mandab. BBC przytacza jednak sprzeczne relacje: część źródeł wojskowych i rządowych mówiła, że oddziały dotarły tylko na obrzeża miasta, a Huti nie odnieśli się do doniesień o jego utracie. Walki toczą się przy strategicznym wejściu do Morza Czerwonego i mogą zakłócić żeglugę oraz transport ropy.

bbc.co.uk

We Francji zatrzymano 5 060 osób od początku protestów licealistów

Francuskie Ministerstwo Sprawiedliwości podało, że od początku protestów w szkołach zatrzymano 5 060 osób, z których 87% to nieletni; 14 osób tymczasowo aresztowano. W Lens 15-letni uczeń stracił dłoń po wybuchu granatu hukowo-błyskowego, który podniósł podczas demonstracji; prefekt przekazał, że okoliczności zdarzenia są badane. Protesty trwają od września i dotyczą między innymi złego stanu szkół oraz przepełnionych klas.

wiadomosci.gazeta.pl · bankier.pl

W katastrofie nigeryjskiego samolotu wojskowego zginęły 32 osoby

Transportowy samolot ATR-42 nigeryjskich sił powietrznych rozbił się podczas lotu z Benin City do Lagosu; zginęło 25 pasażerów i 7 członków załogi. Prezydent Bola Tinubu potwierdził, że nikt na pokładzie nie przeżył, i nakazał szczegółowe śledztwo w sprawie przyczyn katastrofy. To jedna z najpoważniejszych katastrof nigeryjskiego lotnictwa wojskowego w ostatnich latach.

polsatnews.pl · rmf24.pl

Partia niepodległościowa zdobyła najwięcej mandatów w Quebecu

Parti Québécois zdobyła najwięcej mandatów w wyborach prowincjonalnych i według wstępnych wyników ma utworzyć rząd mniejszościowy, kończąc 8 lat rządów Koalicji Avenir Québec. Jej lider Paul St-Pierre Plamondon zapowiedział referendum w sprawie niepodległości Quebecu po odejściu Donalda Trumpa z urzędu. W sondażach poparcie dla secesji wynosi około 30%, więc zwycięstwo wyborcze nie oznacza większości społecznej dla odłączenia prowincji.

aljazeera.com · bbc.co.uk

Miary mózgu i sprawności silniej wiązały się ze śmiertelnością niż zegary narządów

W 16-letniej obserwacji 861 osób urodzonych w 1936 r. odnotowano 444 zgony. Wiek epigenetyczny, czyli miara oparta na zmianach chemicznych DNA, objętość mózgu, oddychanie i sprawność poznawcza silniej wiązały się ze śmiertelnością niż zegary wieku 11 narządów, wyliczane z białek krwi. To badanie obserwacyjne, więc nie wyjaśnia przyczyn zgonów; wskazuje, że do oceny wieku biologicznego mogą się przydać różne rodzaje pomiarów.

pmc.ncbi.nlm.nih.gov

U starych myszy lek zmniejszył nagromadzenie starzejących się komórek

Myszom w wieku 18 miesięcy przez 5 miesięcy podawano lek aktywujący komórkowy system rozkładu zużytych białek; pomiary obejmowały 5–16 zwierząt na grupę. W kilku tkankach zmalało nagromadzenie starzejących się komórek, a w osobnych doświadczeniach makrofagi, czyli komórki odpornościowe, skuteczniej je pochłaniały. To wynik przedkliniczny u myszy; wpływ na ludzi jest nieznany.

nature.com

K21 wydłużył życie nicieni w badaniu laboratoryjnym

Związek K21 zmieniał sposób, w jaki makrofagi, czyli komórki odpornościowe, gospodarują energią, i wzmacniał ich reakcję na bakterie w hodowli komórkowej. W trzech próbach obserwowano do śmierci 279 nicieni: 151 otrzymywało K21, a 128 substancję kontrolną; leczone zwierzęta żyły dłużej. Wynik dotyczy komórek i nicieni, więc nie mówi, czy K21 spowolni starzenie ludzi.

life-science-alliance.org

U psów odczyt zegara wieku spadł, ale różnica nie była istotna statystycznie

Firma Genflow przedstawiła dane z 182. dnia badania terapii genowej 24 beagli w wieku ponad 10 lat; średni odczyt zegara opartego na chemicznych znacznikach DNA spadł o 1,08 roku po mniejszej dawce, 0,48 roku po większej i 0,07 roku w grupie kontrolnej. Różnice nie były istotne statystycznie, a dane pochodzą z prezentacji firmy; główny odczyt zaplanowano po 320 dniach. To wstępny wynik u psów, nie dowód skuteczności terapii u ludzi.

longevity.technology

Tłuszcz w mięśniach może być wskaźnikiem starzenia, ale nie gotowym testem

Przegląd badań obrazowych u dorosłych i seniorów, w tym badania 5 331 osób w wieku 66–96 lat, wskazuje, że tłuszcz wnikający do mięśni rośnie z wiekiem i wiąże się ze słabszą siłą oraz sprawnością. Związek utrzymywał się niezależnie od masy ciała i aktywności, ale wyniki pochodzą z różnych, głównie obserwacyjnych badań. To możliwy wskaźnik starzenia, nie sprawdzony test ani dowód, że sam tłuszcz powoduje pogorszenie.

frontiersin.org

W dyskusji o Ethereum spierano się o miarę decentralizacji sieci

Wątek z 5 października rozdzielał liczbę walidatorów od liczby węzłów Ethereum i podawał autorski szacunek 10 000–20 000 węzłów; autor zaznaczał, że publiczne narzędzia śledzące sieć nie widzą ich wszystkich. ProbeLab odnotował 8 477 węzłów konsensusu w odczycie z 5 października, a badanie obejmujące 36 sieci przez 9 miesięcy pokazało, że metody wykrywania wpływają na obraz infrastruktury. W komentarzach część osób wskazywała na możliwość uruchamiania węzłów w domu i różnorodność klientów, inni podnosili koncentrację hostingu oraz barierę uruchomienia własnego walidatora. To głosy społeczności, które nie rozstrzygają, która sieć jest najbardziej zdecentralizowana.

reddit.com · ethereum.org · probelab.io · arxiv.org

Nagroda Nobla z fizjologii lub medycyny 2026 za optogenetykę i światłoczułe kanały jonowe

Wyróżnienie otrzymali Karl Deisseroth, Peter Hegemann i Georg Nagel za odkrycia leżące u podstaw optogenetyki, czyli sterowania aktywnością neuronów za pomocą światła. Hegemann i Nagel opisali białko jednokomórkowego glonu, które otwiera kanał jonowy pod wpływem światła, a Deisseroth wprowadził gen tego białka do neuronów szczura i aktywował je światłem; w 2007 r. pokazał działanie metody w mózgu żywej myszy. Optogenetyka pozwala badać, jak konkretne obwody mózgu wpływają na zachowanie; nagroda dotyczy rozwoju techniki, nie nowego badania klinicznego.

nobelprize.org

Kobiety częściej zgłaszały ból w 11 badanych obszarach ciała

Badacze ujednolicili samoopisowe dane 6 125 459 osób z 902 źródeł populacyjnych w 118 krajach, zebrane w latach 1990–2025. Kobiety częściej niż mężczyźni zgłaszały ból we wszystkich 11 obszarach; różnica była największa dla twarzy, głowy i brzucha. To krzywe wyliczone z wielu badań, a nie śledzenie jednej grupy przez całe życie; różne metody pomiaru i nierówne pokrycie geograficzne ograniczają porównania. Wyniki mogą pomóc monitorować obciążenie bólem także w krajach, gdzie diagnozy pomijają osoby z ograniczonym dostępem do opieki.

nature.com

Przegląd badań wiąże bezsenność z wyższym ryzykiem udaru i hospitalizacji

Autorzy międzynarodowego przeglądu zestawili wyniki z 7 obszarów zdrowia; analizę związku bezsenności z udarem oparto na 9 badaniach obejmujących ponad 1,3 mln osób, z czego 6 połączono w metaanalizie. Bezsenność wiązała się z ryzykiem udaru wyższym o 26%, a osobna metaanaliza 5 badań wykazała o 28% częstsze hospitalizacje. Są to zależności obserwacyjne, nie dowód przyczynowości; interpretację ograniczają różne definicje bezsenności i możliwe czynniki zakłócające, w tym stosowanie leków nasennych.

meduniwien.ac.at

Przełączane nośniki RNA ograniczały uszkodzenia płuc u myszy w badaniu przedklinicznym

Badacze przesiali 144 lipidy i zaprojektowali nośnik, którego ładunek zmienia się z ujemnego w warunkach krwi na dodatni w kwaśnym wnętrzu komórki. W mysim modelu ostrego uszkodzenia płuc nośnik z informacyjnym RNA dla interleukiny 22 lepiej ograniczał przeciek białek i napływ komórek zapalnych niż porównywane formulacje; kluczowy test zwierzęcy obejmował 3 biologiczne powtórzenia, a badanie ludzkich komórek odpornościowych objęło próbki od 4 zdrowych dawców. To wynik przedkliniczny, bez badań u pacjentów, a bezpieczeństwa powtarzanego podawania nie oceniono.

nature.com