2026-09-13
0:00 / 0:00

Szefowie Anthropic, OpenAI i Google DeepMind popierają wolniejsze tempo AI

Szef Anthropic Dario Amodei zaproponował 3-stopniowy plan spowolnienia rozwoju AI: stały dostęp niezależnych ewaluatorów do laboratoriów, koordynację firm z państw demokratycznych oraz współpracę międzynarodową. Anthropic wdraża pierwszy element, a Sam Altman napisał, że OpenAI zrobi to samo; Elon Musk odpowiedział, że Dario ma rację. Demis Hassabis uznał kierunek za właściwy i przypomniał o propozycji branżowego organu standardów dla modeli frontierowych.

darioamodei.com · x.com

Sam Altman: OpenAI nie wejdzie na giełdę w 2026 roku

W wywiadzie dla Fortune Sam Altman powiedział, że OpenAI nie przeprowadzi IPO w 2026 roku, bo przy obecnych problemach bezpieczeństwa byłby to niewłaściwy moment. Zadeklarował, że firma poczeka, aż będzie gotowa biznesowo oraz na poziomie bezpieczeństwa i zgodności modeli, a także zasugerował możliwe przerwy na pracę nad zabezpieczeniami przy kolejnych progach możliwości. Wypowiedź łączy decyzję finansową z oceną, że branża i rządy muszą wspólnie ustalić zasady bezpieczeństwa AI.

fortune.com

Clay Institute: rozwiązanie Naviera–Stokesa wymaga jeszcze weryfikacji

Clay Mathematics Institute napisał 11 września, że problem istnienia i gładkości rozwiązań równań Naviera–Stokesa w 3-wymiarowej przestrzeni euklidesowej został najwyraźniej rozwiązany. Instytut nie zatwierdził jeszcze dowodu ani nie przyznał nagrody wynoszącej 1 mln USD; podkreśla, że procedura oceny będzie celowo powolna i zapowiada kolejne informacje. To nowe, oficjalne skierowanie wyniku do weryfikacji, a nie dowód, że problem został już ostatecznie rozstrzygnięty.

claymath.org

ARC Prize zapowiada ARC-AGI-4 jako sprawdzian samodzielnej twórczości

ARC Prize zapowiedziało ARC-AGI-4, benchmark mający mierzyć zdolność modeli do otwartej, samodzielnej innowacji, bo ludzie nadal wyraźnie przewyższają AI w wymyślaniu nowych rozwiązań. Organizacja chce udostępnić społeczności badawczej wspólny cel i utrzymać otwartość benchmarku, ale deklaracja nie zawiera jeszcze daty premiery ani zasad punktacji. To zapowiedź nowego testu, a nie wynik modelu ani dowód osiągnięcia AGI.

x.com · arcprize.org

Naukowcy z MIT proponują analogowy model świadomości

Trzej naukowcy z Picower Institute, w tym Earl K. Miller, opublikowali w Journal of Neuroscience przegląd, według którego fale aktywności elektrycznej koordynują miliony neuronów i wykonują analogowe obliczenia. Teoria zakłada, że świadomość pojawia się, gdy dynamiczne wzorce fal integrują aktywność kory mózgowej w skali całego organu; autorzy wskazują też na doświadczenia z 3 lekami znieczulającymi. Miller zaznacza, że bezpośrednie ślady analogowych obliczeń dopiero trzeba sprawdzić, więc to hipoteza badawcza, a nie rozstrzygnięty mechanizm.

picower.mit.edu

Głos społeczności: spór o doniesienia o ukrytym AGI

Popularny wpis na r/singularity twierdzi, na podstawie rozmów autora z osobami z OpenAI i Anthropic, że AGI mogło już powstać wewnątrz laboratoriów; to niepotwierdzona opinia, nie ustalony fakt. W dyskusji część komentujących łączy tę tezę z doniesieniami o modelach pracujących nad Navierem–Stokesem i uważa, że laboratoria mają znacznie mocniejsze systemy niż publiczne. Inni wskazują na błędy modeli Astra, koszt dokładania kolejnych agentów i brak dowodu na AGI, a część rozmowy dotyczy ryzyka, że USA zwolnią, a Chiny nie. To relacja z debaty na r/singularity, nie potwierdzenie ukrytej premiery.

reddit.com · x.com

Rosyjskie ataki na Ukrainę: Polska podniosła gotowość, ucierpiała fabryka Cersanitu

Po rosyjskich atakach powietrznych na Ukrainę Rządowe Centrum Bezpieczeństwa wysłało alert mieszkańcom części województw lubelskiego i podkarpackiego; Dowództwo Operacyjne podniosło gotowość wybranych sił obrony powietrznej, a alert odwołano po zakończeniu ataku. W tej samej fali uderzeń doszło do pożaru w zakładzie Cersanit Invest w obwodzie żytomierskim; ukraińskie służby nie informowały o ofiarach w zakładzie, a wskazanie polskiej firmy potwierdzili Wołodymyr Zełenski i źródła cytowane przez Forbes Ukraine. W Odessie rannych zostało co najmniej 35 osób, w tym 5-miesięczne niemowlę.

wiadomosci.gazeta.pl · polsatnews.pl · rmf24.pl

Wyłączony saudyjski rurociąg. Orlen zapewnia, że dostawy do Polski są stabilne

Arabia Saudyjska czasowo wyłączyła rurociąg Wschód–Zachód po atakach dronów w rejonie Rijadu i Medyny; według saudyjskich władz drony nadleciały z terytorium Iraku. Magistrala była kluczową trasą eksportu po ograniczeniu żeglugi przez cieśninę Ormuz, a w 2025 r. Arabia Saudyjska odpowiadała za 46,9% polskiego importu ropy. Orlen poinformował, że dostawy do jego rafinerii odbywają się bez zakłóceń, a umowa z Equinorem może pokrywać do 25% zapotrzebowania grupy.

businessinsider.com.pl · pl.euronews.com · fronda.pl

Adam Bielan nowym przewodniczącym Europejskich Konserwatystów i Reformatorów

Europoseł PiS Adam Bielan został w Dubrowniku wybrany na przewodniczącego Partii Europejskich Konserwatystów i Reformatorów (EKR), europejskiej rodziny partii, do której należy PiS. Zastąpił Mateusza Morawieckiego, który w lipcu zrezygnował z funkcji, aby skupić się na sytuacji politycznej w Polsce. Bielan zapowiedział wzmacnianie współpracy konserwatywnych partii i sukces w wyborach europejskich, a także powiedział, że liczy na zwycięstwo ich partnerów w kilku krajach.

wiadomosci.gazeta.pl · polsatnews.pl · dorzeczy.pl

KNF utrzymała kary dla mBanku o łącznej wysokości około 15 mln zł

Komisja Nadzoru Finansowego utrzymała w mocy kary dla mBanku o łącznej wysokości około 15 mln zł, wydając ostateczną decyzję po ponownym rozpatrzeniu sprawy. KNF zarzuca bankowi m.in. współpracę z nieuprawnionymi osobami przy obsłudze klientów, błędną kwalifikację transakcji zabezpieczających ryzyko walutowe i nieskuteczne kontrole wewnętrzne. Zarzuty dotyczą okresu 2017–2024, a mBank może jeszcze zaskarżyć decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

wgospodarce.pl

Kreml odpowiada na propozycję spotkania Putina z Zełenskim

Wołodymyr Zełenski zadeklarował gotowość do spotkania z Władimirem Putinem podczas grudniowego szczytu G20 w Miami. Kreml przekazał, że udział Putina w szczycie nie został jeszcze omówiony, a powtarzane stanowisko Rosji zakłada rozmowę w Moskwie, nie przy okazji G20. Siergiej Ławrow jednocześnie stwierdził, że Rosja jest gotowa do negocjacji, ale nie przerwie działań wojennych na czas rozmów.

rmf24.pl · wydarzenia.interia.pl

Niemieckie służby wskazują rosyjski trop w sprawie drona pod samolotem

4 sierpnia na lotnisku Lipsk/Halle dron z około 1,8 kg materiału wybuchowego zatrzymał się przy ukraińskim samolocie Antonow z około 25 tys. litrów paliwa; ładunek nie eksplodował. Według ustaleń Welt am Sonntag niemieckie służby zidentyfikowały obywateli Rosji i Białorusi jako podejrzanych, a Niemcy obarczyły Rosję odpowiedzialnością, czemu Moskwa zaprzecza. Jeden z podejrzanych jest łączony przez polskie służby z pożarem marketu budowlanego w Łodzi w 2024 r.

pl.euronews.com · wydarzenia.interia.pl

Pożar w bułgarskim magazynie amunicji. Władze badają możliwość sabotażu

W nocy z 11 na 12 września pożar i seria eksplozji objęły magazyn amunicji firmy EMCO w pobliżu Gorni Varpishta w centralnej Bułgarii; nikt nie został ranny. Minister spraw wewnętrznych powiedział, że śledczy nie wykluczają ingerencji z zewnątrz, a EMCO uznała pożar za sabotaż i wskazała, że jej broń trafia do Ukrainy. Nie ustalono sprawców, a władze badają przyczynę zdarzenia.

bbc.co.uk · wiadomosci.gazeta.pl

Litewski prokurator żąda kar więzienia dla prorosyjskich polityków

Litewski prokurator zażądał dla dwojga oskarżonych kar 2 lat oraz 1,5 roku więzienia za wspieranie obcych państw i zaprzeczanie sowieckim zbrodniom. Według materiału OKO.press Erika Švenčionienė szukała ochotników do walki po stronie Rosji w Ukrainie, a oboje oskarżeni występowali w rosyjskich i białoruskich programach propagandowych. Oskarżeni kwestionowali m.in. sowiecką okupację Litwy, ale wyrok w tej sprawie jeszcze nie zapadł.

oko.press

Pożar promu na Filipinach: zginęło 76 osób, 13 nadal zaginionych

Filipińska straż przybrzeżna odzyskała 41 ciał z promu MV June Aster, podnosząc liczbę ofiar pożaru do 76; 13 osób nadal uznaje się za zaginione, a 43 ocalałych uratowano. Statek płynął z Manili do Coron, gdy w środę ogień wybuchł w ładowni i szybko rozprzestrzenił się po części pasażerskiej. Śledczy badają przyczynę pożaru, zgodność manifestu i załadunku oraz reakcję załogi.

aljazeera.com · bbc.co.uk

Szef Anthropic apeluje o spowolnienie rozwoju sztucznej inteligencji

Dyrektor generalny Anthropic Dario Amodei zaapelował, aby firmy spowolniły tempo zwiększania możliwości modeli AI i dały niezależnym ekspertom dostęp do procedur bezpieczeństwa. Ostrzegł, że w ciągu 6–12 miesięcy rój autonomicznych agentów mógłby stworzyć trwałą sieć botów i wyrządzić szkody liczone w setkach miliardów dolarów; to prognoza szefa firmy, a nie potwierdzony scenariusz. Jego apel pojawił się po doniesieniach o wykorzystaniu modeli do cyberataków, propagandy i badań biologicznych oraz po wcześniejszych incydentach z agentami AI.

pl.euronews.com · rmf24.pl

Ograniczenie kalorii poprawiło zestaw markerów biologicznego starzenia

Analiza 7 randomizowanych badań objęła 829 starszych osób, średnio w wieku 67,5 roku; interwencje trwały od 6 do 18 miesięcy. Ograniczenie kalorii poprawiło złożony wskaźnik oparty na 6 markerach zapalenia, metabolizmu i pracy nerek, a 48,5% efektu wyjaśniała utrata masy ciała. To wynik dotyczący biomarkerów, nie dowód na dłuższe życie.

link.springer.com

Białko tau wiązało się z krótszymi falami snu i gorszym zapamiętywaniem

Badacze porównali nocny zapis aktywności mózgu u 61 młodych i 74 starszych osób, a wyniki sprawdzili w niezależnej grupie 81 starszych uczestników z pomiarami płynu mózgowo-rdzeniowego. U osób z większą ilością białka tau w płacie czołowym fale głębokiego snu były bardziej samotne i pokonywały krótszą drogę, co wiązało się z gorszym zapamiętywaniem następnego dnia. To korelacja; nie wiadomo, co pojawia się pierwsze.

nature.com · news.berkeley.edu

Marker TIMP2 wiązał się ze starzeniem mózgu w chorobie Parkinsona

Badanie płynu mózgowo-rdzeniowego objęło 480 osób z chorobą Parkinsona, 67 z otępieniem z ciałami Lewy’ego i 16 osób kontrolnych. Wyższy poziom TIMP2 rósł wraz z wiekiem i wiązał się z markerami neurodegeneracji, ale nie przewidywał istotnie pogorszenia poznawczego; sygnały genetyczne były eksploracyjne. To biomarkerowy związek, nie dowód, że TIMP2 powoduje starzenie mózgu.

link.springer.com

Zegary epigenetyczne wiązały się z dożyciem 90 lat, ale nie ze zdrowiem poznawczym

Analiza 15 zegarów epigenetycznych objęła 5 844 kobiety z amerykańskiego badania pamięci Women’s Health Initiative; próbki pobrano w latach 1996–1999. Wyższe wskazania przyspieszonego wieku wiązały się z mniejszymi szansami dożycia 90 lat, ale żaden zegar nie odróżniał długiego życia z zachowaną pamięcią od życia z zaburzeniami poznawczymi. To marker ryzyka, nie dowód, że zegary mierzą tempo starzenia.

api.crossref.org

Platforma Yuna utrzymuje ludzką skórę poza organizmem przez 4 tygodnie

Firma Outer Bio pokazała platformę, która utrzymuje fragmenty ludzkiej skóry z wszystkimi warstwami poza organizmem przez 4 tygodnie, zachowując jej architekturę i funkcje odpornościowe. Dane firmy obejmują ponad 300 dawców i 10 000 testów; w preprincie odtworzono stan zapalny, markery starzenia komórek i uszkodzenia UV. To narzędzie badawcze, nie terapia, a wyniki pochodzą z komunikatu spółki.

longevity.technology · outerbio.com

Liquid Network wznowił produkcję bloków po wypłacie 3 996 BTC

Liquid Network wznowił produkcję bloków po aktualizacji węzłów, ale nadal nie przetwarza transakcji ani operacji wypłat bitcoinów do głównego łańcucha. Wcześniej luka w weryfikacji dowodów pozwoliła utworzyć niepokryte L-BTC i wypłacić około 3 996 BTC, czyli około 320 mln USD; operatorzy odzyskali 3 400 BTC, a około 598 BTC pozostaje poza portfelem federacji. Wznowienie bloków nie oznacza więc powrotu transferów ani normalnej wymiany L-BTC na bitcoiny.

crypto.news

Litecoin Core 0.21.5.8 wzmacnia walidację MWEB i zaleca aktualizację

Wydanie Litecoin Core 0.21.5.8 poprawia walidację MWEB, przekazywanie transakcji, wydobycie i zarządzanie zasobami. Na wysokości 3 172 640 zacznie działać reguła soft forka odrzucająca blok MWEB z sygnałem dodatkowych danych i pustym ładunkiem. Aktualizacja jest szczególnie ważna dla górników, pul, giełd i operatorów usług MWEB, a wydanie zawiera także poprawki z wersji 0.21.5.7, wcześniej przekazanej wyłącznie pulom wydobywczym.

github.com

Maharasztra rozważa tokenizację 40–50% wybranych linii przesyłowych

Stan Maharasztra przygotowuje zasady, które mogłyby pozwolić na tokenizację 40–50% wybranych linii przesyłowych. Nabywcy tokenów mieliby otrzymywać część przychodów Maharashtra Transco, a wpływy mogłyby sfinansować nowe linie i magazyny energii słonecznej. Szczegóły oferty, prawa inwestorów, termin emisji i blockchain nie zostały jeszcze ogłoszone; równolegle stan opracowuje projekt DELTA Act dotyczący tokenizacji nieruchomości.

crypto.news

Wątek r/CryptoCurrency dzieli społeczność w sporze o wartość Dogecoina

W popularnym wątku r/CryptoCurrency użytkownicy spierają się, czy obecność Dogecoina w pierwszej dziesiątce rynku pokazuje siłę zbiorowej wiary, czy raczej brak użyteczności. Część komentujących wskazuje, że wartość każdego aktywa jest społeczna, a Dogecoin ma szybkie finalizowanie transakcji i może służyć do płatności. Inni nazywają „użyteczność” pustym hasłem i twierdzą, że memecoiny przede wszystkim przechwytują uwagę oraz opierają się na spekulacji; to opis nastrojów dyskutantów, a nie ustalony fakt o rynku.

reddit.com

4 eksperymenty: nawet minimalne znaczenie skłaniało dzieci i dorosłych do wysiłku

W 4 eksperymentach z udziałem 604 dzieci w wieku 4–9 lat i 582 dorosłych uczestnicy częściej wybierali zadanie, którego wynik miał zostać zachowany, niż identyczną czynność kończącą się zniszczeniem pracy. W jednym z testów ponad 80% dzieci i 83% dorosłych wybierało trudniejszą wersję, gdy praca miała przetrwać, wobec około 50% dzieci i 34% dorosłych, gdy miała zostać rozebrana. Były to krótkie, kontrolowane zadania z fizycznymi układankami, więc badanie pokazuje wpływ minimalnego poczucia znaczenia na chwilową motywację, a nie dowodzi, że mały sens automatycznie zwiększa wysiłek w prawdziwym życiu.

psypost.org

Trening siłowy wiązał się ze spadkiem objawów depresyjnych u 55 młodych kobiet

Randomizowane badanie objęło 55 młodych kobiet z podprogowymi objawami uogólnionego lęku; przez 8 tygodni ćwiczyły 2 razy w tygodniu pod nadzorem, w grupie z obciążeniem 70–80% maksimum albo 20% maksimum. Wyniki kwestionariusza depresji spadły średnio o 54% przy wyższej intensywności i o 43% przy niskiej, a różnica między grupami nie była istotna statystycznie; efekt utrzymywał się miesiąc po treningu. Próba była mała i specyficzna, pomiar opierał się na samoopisie, a grupa niskiej intensywności także ćwiczyła, więc badanie nie dowodzi, że lekki trening leczy depresję.

psypost.org

W 4 dużych miastach wzrosła liczba przejazdów rowerowych, a wskaźnik zgonów spadł nawet o 88%

Analiza danych z lat 2005–2023 dla Paryża, Londynu, Nowego Jorku i Berlina wykazała, że liczba zgonów na 10 mln przejazdów rowerowych spadła odpowiednio o 88%, 82%, 62% i 37%. W Paryżu udział roweru w podróżach wzrósł z 5% w 2019 r. do 11% w 2023 r.; autorzy wskazują na ciągłe, odseparowane drogi rowerowe i uspokojenie ruchu jako główne elementy zmian. To obserwacyjna analiza 4 bogatych metropolii: różnice w pomiarach i zmiany pracy zdalnej w czasie pandemii utrudniają dowiedzenie, że sama infrastruktura spowodowała cały efekt, a wyników nie można automatycznie przenosić na mniejsze miasta.

newsroom.taylorandfrancisgroup.com

4 smartwatche różniły się dokładnością, a ich błąd pomiaru kalorii rósł wraz z tkanką tłuszczową

Porównano 4 zegarki z pomiarem pośrednim zużycia tlenu u 58 latynoskich dorosłych w wieku 18–50 lat podczas pojedynczej, 10-minutowej próby na rowerze stacjonarnym; po odrzuceniu słabych danych analizowano 52 pomiary Apple, 51 Garmin, 50 Samsung i 44 Fitbit. Średni dodatni błąd wyniósł odpowiednio 21,6, 68,6, 56,8 i 3,1 kcal, a 3 z 4 urządzeń miały istotne statystycznie odchylenie od pomiaru referencyjnego. Błąd rósł wraz z procentową zawartością tłuszczu, ale próba była mała i jednorodna, a pojedynczy krótki wysiłek nie odtwarza całodziennego używania zegarka.

journals.plos.org

Oszacowano 465 584 przypadki nowotworów przewodu pokarmowego u osób w wieku 15–49 lat w 2022 roku

Analiza danych GLOBOCAN z 185 krajów oszacowała, że w 2022 r. wystąpiło 465 584 nowych przypadków nowotworów przewodu pokarmowego u osób w wieku 15–49 lat; rak jelita grubego odpowiadał za 186 840 przypadków. Najwyższy standaryzowany współczynnik wyniósł 18,70 na 100 000 osób w regionie Australia–Nowa Zelandia, a analiza 179 krajów przypisała modelowo diecie bogatej w czerwone mięso i paleniu największe frakcje związane z ogólną liczbą zachorowań: 12,78% i 8,17%. To porównanie danych populacyjnych z jednego roku, a związki ekologiczne nie dowodzą, że dane zachowanie wywołało raka u konkretnego człowieka.

doi.org

Atlas Arktyki: 73,30% obszarów wydobycia ropy i gazu nakłada się na ziemie ludności rdzennej

Autorzy zestawili otwarte dane o infrastrukturze w granicach Arktyki i zmapowali 512 306 km² eksploatowanego terytorium, 44 539 odwiertów, 39 535 km rurociągów i ponad 1,95 mln km linii sejsmicznych. 73,30% obszarów związanych z węglowodorami przecinało ziemie ludności rdzennej, a 7,57% pokrywało się z obszarami chronionymi; analiza wskazała też bliskość kluczowych obszarów wrażliwych ekologicznie. To atlas przestrzenny, nie pomiar szkód ani dowód, że samo nakładanie się powoduje konkretną stratę; wyniki zależą od kompletności i rozdzielczości publicznych baz danych.

journals.plos.org

Merkury mógł skurczyć się w historii nawet o 30% bardziej, niż sądzono

Zespół połączył mapy uskoków i grzbietów wskazujących na kurczenie Merkurego z mapą szorstkości całej powierzchni planety. Wniosek z modelu: gruz po uderzeniach zasłania część struktur, dlatego wcześniejsze oszacowania mogły zaniżać skurczenie o 10–30%, czyli do 23 km średnicy; dotąd podawano 4–16 km. To wnioskowanie geologiczne oparte na danych sondy MESSENGER, która nie rozróżniała wiarygodnie struktur mniejszych niż około 5 km, więc wynik może być nadal niedoszacowany.

news.agu.org

Przegląd 37 badań: wzrost poziomu morza zagraża siedliskom i populacjom ptaków brzegowych

Systematyczny przegląd 37 badań z ostatnich 2 dekad wykazał negatywne skutki wzrostu poziomu morza w 78% analiz siedlisk i 89% analiz populacji lub pojedynczych ptaków. Część prac prognozowała spadek dostępnych siedlisk, ale na niektórych wybrzeżach mokradła mogą przesuwać się w głąb lądu, jeśli nie blokuje ich zabudowa. To synteza niewielkiej i nierówno rozłożonej literatury, z lukami dotyczącymi migracji i Globalnego Południa, a nie pomiar jednego globalnego trendu.

link.springer.com