Nvidia wyjaśnia sprawę inwestycji 100 mld dolarów w OpenAI

Szef firmy Nvidia, Jensen Huang, ogłosił, że deklarowana inwestycja 100 miliardów dolarów w OpenAI nie była wiążącym zobowiązaniem, a jedynie zamiarem stopniowych inwestycji w centra danych o łącznej mocy 10 gigawatów do 2025 r. Huang stanowczo zdementował spekulacje o zastoju w negocjacjach i podkreślił, że Nvidia nadal wierzy w OpenAI, choć ich obecny udział jest dużo mniejszy niż 100 mld dolarów. Po jego wypowiedziach na Tajwanie gwałtownie spadł indeks Kospi w Korei Południowej, co wynikało z obaw inwestorów o cykliczność inwestycji w AI. W tle pojawiają się także informacje, że OpenAI jest niezadowolona z wydajności niektórych chipów Nvidii, szczególnie w zadaniach związanych z generowaniem kodu, i szuka alternatyw, podpisując umowę m.in. z firmą Cerebras. To wpływa na skomplikowanie dalszych rozmów inwestycyjnych.

Nowe chipy z MIT: obliczenia matematyczne napędzane ciepłem, 99% dokładności

Naukowcy z MIT opracowali krzemowe chipy, które wykorzystują różnice temperatur zamiast prądu do przeprowadzania obliczeń. System oparty na specjalnie zaprojektowanym, porowatym krzemie pozwala na przepływ ciepła w ściśle kontrolowanych ścieżkach, co umożliwia wykonywanie operacji macierzowych - kluczowych w uczeniu maszynowym - z ponad 99% dokładnością (w symulacjach). Każda struktura jest mikro-rozmiaru (wielkości ziarnka kurzu) i optymalizowana pod konkretne zadanie matematyczne. W przyszłości takie układy mogą znacznie obniżyć zużycie energii i potrzeby chłodzenia w chipach, choć obecnie przewiduje się głównie zastosowania w czujnikach termicznych i monitoringu temperatury.

Agent AI DeepMind Aletheia autonomicznie rozwiązał problem Erdősa-1051

DeepMind ogłosił, że ich agent AI o nazwie Aletheia, oparty o model Gemini Deep Think, samodzielnie rozwiązał zaawansowany problem matematyczny Erdős-1051. Model ten generuje, weryfikuje i poprawia rozwiązania, a jego wyniki opublikowano w formie promptów i działań AI. W repozytorium przedstawiono również inne przykłady zastosowań, np. obliczenia związane z tzw. wagami własnymi w geometrii oraz iteracje dla niektórych łańcuchów Markowa. Sukces Alethei potwierdzono na liście Terence’a Tao, gdzie problem Erdős-1051 oznaczono jako rozwiązany autonomicznie przez AI. To jeden z pierwszych przypadków, gdy sztuczna inteligencja samodzielnie rozwiązuje tak trudny problem matematyczny.

Przegląd największych premier LLM w latach 2025–2026 w jednym zestawieniu

W sieci pojawiła się grafika podsumowująca wszystkie główne premiery dużych modeli językowych (LLM) od 2025 do początku 2026 roku. Zestawienie pochodzi z podcastu Lexa Fridmana o stanie AI, w którym omówiono postępy takich modeli jak ChatGPT-5, Claude Opus 4.5, Gemini, Grok, a także chińskich konstrukcji DeepSeek i Kimi. Oprócz chronologii premier i krótkich porównań, omawiano również tematy wydajności kodowania, trendy open-source vs zamknięte rozwiązania oraz konkurencję technologii pomiędzy USA i Chinami. Taki przegląd pozwala zobaczyć tempo rozwoju AI i różnorodność podejść.

Alibaba wydaje 431 mln dolarów na promocję chatbota AI na Chiński Nowy Rok

Alibaba przeznacza 3 miliardy juanów (431 mln USD) na wielką kampanię promującą swojego chatbota Qwen podczas Święta Wiosny 2026. Firma zaoferuje użytkownikom platform takich jak Taobao czy Alipay nagrody, darmowe zamówienia i cyfrowe czerwone koperty, by zwiększyć popularność swojego modelu AI. Wydatki Alibaby są trzykrotnie większe niż u rywali: Tencent wyda 1 mld juanów, a Baidu 500 mln. Okres promocji obejmuje 9 dni od 15 lutego, kiedy użytkownicy mobilni są wyjątkowo aktywni. Celem jest szybkie upowszechnienie AI konsumenckiej w codziennym życiu.

SpaceX przejmuje xAI Elona Muska przed planowanym IPO – wycena 1,25 bln USD

SpaceX kupił startup xAI Elona Muska, czym powstała firma wyceniana na rekordowe 1,25 biliona dolarów. Celem połączenia jest stworzenie kosmicznych centrów danych, które mają rozwiązać problem ogromnych potrzeb energetycznych AI. Musk uważa, że Ziemia nie jest w stanie zapewnić wystarczającej mocy, nie obciążając środowiska i społeczności. xAI, twórca chatbota Grok, wydaje miesięcznie około miliarda dolarów, podczas gdy SpaceX zdobywa większość przychodów z satelitów Starlink. Przejęcie odbywa się w momencie, gdy SpaceX rozważa giełdowy debiut (najwcześniej w czerwcu 2026 roku), choć nie wiadomo, jak wpłynie na to integracja obu spółek.

OpenAI szuka alternatywy dla chipów Nvidia

OpenAI nie jest zadowolona z wydajności niektórych chipów AI od Nvidii, szczególnie w zadaniach generowania kodu i obsługi oprogramowania. Słaba architektura pamięci powoduje ograniczenia w tych zastosowaniach. Od 2025 roku OpenAI testuje alternatywne rozwiązania, podpisała umowę z Cerebras i kupiła karty graficzne AMD, które mają pokryć ok. 10% jej potrzeb związanych z wnioskowaniem AI. Konflikty te komplikują duże negocjacje inwestycyjne, mimo deklaracji Nvidii o braku napięć.

OpenAI Codex – autonomiczna AI do kodowania

OpenAI Codex to zaawansowany agent AI do automatyzacji pracy programistycznej, oparty na modelu codex-1. Potrafi samodzielnie pisać funkcje, poprawiać błędy, przeprowadzać code review oraz obsługiwać pull requesty. Integruje się z narzędziami takimi jak Codex CLI, aplikacja desktopowa z worktree i automatyzacjami oraz ChatGPT (Pro i Enterprise). System wykorzystuje publiczne repozytoria kodu i uczenie ze wzmocnieniem, obsługuje Githuba, multimodalne wejścia i zapewnia bezpieczne środowisko pracy. Typowe zadania automatyzowane są w 1–30 minut, a AI generuje weryfikowalne logi działań.

Snowflake i OpenAI: partnerstwo za 200 mln dolarów na rzecz AI w biznesie

Snowflake i OpenAI podpisały wartą 200 milionów dolarów umowę, która zakłada zintegrowanie modeli AI OpenAI bezpośrednio z platformą Snowflake AI Data Cloud. Celem jest wykorzystanie sztucznej inteligencji do obsługi zaawansowanych agentów AI w środowiskach biznesowych.

Kimi K2.5 Thinking liderem w otwartym benchmarku NYT Connections

Model Kimi K2.5 Thinking uzyskał najwyższy wynik (78,3) na rozszerzonym benchmarku NYT Connections, obejmującym 940 zadań. Dla porównania, Qwen 3 Max zdobył 41,8, a MiniMax-M2.1 – 22,7. Ranking odzwierciedla postęp otwartych modeli AI.

Spotkanie w IAS: AI wyznacza nową jakość w nauce

Na spotkaniu naukowców z Institute for Advanced Study (IAS) omawiano wpływ AI na badania naukowe. Eksperci przyznali, że dostępne modele już dziś znacząco przyspieszają odkrycia.

Refleksja: Sztuczna inteligencja realnie zmienia rzeczywistość

Osoby korzystające z wersji ChatGPT 5.2 i innych zaawansowanych AI podkreślają ogromny wzrost użyteczności modeli w ciągu ostatnich 3 lat. Inwestycje w AI są obecnie ogromne.

Google sekwencjonuje genom gatunków zagrożonych wyginięciem

Google prowadzi projekt sekwencjonowania genomu gatunków zagrożonych, wspierając w ten sposób działania w zakresie ochrony różnorodności biologicznej.

Postulat obowiązkowej identyfikacji botów w rozmowach online

Coraz więcej amerykańskich stanów wprowadza prawo wymagające, by wszędzie tam, gdzie bot prowadzi rozmowę z człowiekiem (np. w handlu czy pomocy technicznej), na początku jasno informował, że jest sztuczną inteligencją.

Gra naukowa: odgadnij, które obrazy są prawdziwe, a które wygenerowane przez AI

Projekt badawczy jednej z uczelni bada, na ile użytkownicy potrafią rozpoznać, czy prezentowany obraz został stworzony przez AI, czy jest rzeczywisty. Gra podnosi świadomość zagadnienia.

Pytanie o los skradzionych danych TPU i możliwe wycieki do Chin

Wśród użytkowników pojawiają się obawy, czy wykradzione informacje dotyczące układów TPU zostały przechwycone przez Chiny, lecz brak potwierdzonych informacji na temat skutków incydentu.

Dextrokardia: Śmierć Catherine O’Hara nagłaśnia rzadką wadę serca

Catherine O’Hara, znana z "Kevina samego w domu" oraz "Schitt’s Creek", zmarła 30 stycznia 2026 roku w wieku 71 lat po krótkiej chorobie związanej z problemami z oddychaniem. Od ponad 20 lat miała zdiagnozowaną dextrokardię situs inversus – rzadką wadę wrodzoną, w której serce oraz główne narządy znajdują się po odwrotnej stronie ciała niż normalnie. Schorzenie to występuje u około 1 na 10 000 osób i zwykle nie wywołuje objawów, ale może towarzyszyć innym problemom kardiologicznym i pulmonologicznym. U Catherine O’Hary wykryto je przypadkowo podczas rutynowego EKG. Lekarze podkreślają, że sama dextrokardia rzadko prowadzi do śmierci, ale jej ujawnienie zwróciło uwagę na konieczność diagnostyki oraz regularnej kontroli wrodzonych wad serca, które są najczęstszymi wadami wrodzonymi u ludzi.

Ewakuacja szpitala w Tuluzie przez pocisk z I wojny światowej w ciele pacjenta

24-letni mężczyzna zgłosił się do szpitala Rangueil w Tuluzie z silnym bólem odbytu po wprowadzeniu przedmiotu, którego sam nie mógł usunąć. W czasie operacji lekarze odkryli, że jest to prawie 20-centymetrowy pocisk artyleryjski z 1918 roku. Część szpitala została ewakuowana, na miejsce przybyli saperzy, policja i straż pożarna. Granat był nienaruszony, lecz nie posiadał materiałów wybuchowych. Po usunięciu pocisku pacjent pozostał pod opieką lekarzy i został objęty śledztwem za naruszenie przepisów dotyczących broni. Trwa ustalanie, jak wszedł w posiadanie granatu – prawdopodobnie legalnie jako kolekcjoner. To nie pierwszy tego typu przypadek – w 2022 roku odnotowano analogiczną sytuację z udziałem 88-latka.

Rosnące zainteresowanie męską antykoncepcją: nowe badania i efektywność

Coraz więcej mężczyzn zgłasza się do badań klinicznych nad męską antykoncepcją, szczególnie po wyroku Dobbs z 2022 roku, który ograniczył prawa reprodukcyjne kobiet w USA. Tabletka YCT-529, opracowana przez YourChoice Therapeutics, przeszła pierwszą fazę badań bezpieczeństwa na 16 mężczyznach po wazektomii (32-59 lat), nie powodując poważnych skutków ubocznych. Trwają testy skuteczności, mierzące spadek liczby plemników w organizmie przez 28 do 90 dni. W badaniach przedklinicznych na myszach metoda okazała się odwracalna i skuteczna w 99%. Równolegle badane są także żele i zastrzyki antykoncepcyjne, np. hydrożel ADAM, stwarzając możliwość poszerzenia oferty niehormonalnych i odwracalnych metod męskiej antykoncepcji poza prezerwatywy i wazektomię.

Alkohol a ryzyko nowotworów – brak bezpiecznej dawki

Spożywanie alkoholu zwiększa ryzyko wystąpienia nowotworów na zasadzie zależnej od dawki – im więcej pijemy, tym ryzyko jest większe. Alkohol zaklasyfikowano jako czynnik rakotwórczy klasy 1, powodujący co najmniej 7 typów nowotworów, m.in. jamy ustnej, gardła, przełyku, krtani, wątroby, piersi i jelita grubego. Przegląd 62 badań wykazał, że ryzyko narasta wraz z ilością, częstotliwością i spożyciem na raz, zwłaszcza u osób starszych, otyłych, chorych na cukrzycę oraz z grupy afroamerykańskiej. Dodatkowo wpływają na to palenie papierosów, genetyka i rodzaj napoju (np. piwo czy białe wino). Alkohol uszkadza DNA poprzez acetaldehyd, zakłóca hormonologię, osłabia odporność i ułatwia wchłanianie innych substancji rakotwórczych. Przestrzeganie zaleceń prewencji znacznie obniża zagrożenie.

Moda na suplementy z elektrolitami: boom na szybkie nawadnianie

W 2026 roku rośnie popularność „elektrolit-maxxingu”, czyli optymalizacji spożycia elektrolitów dla lepszego nawodnienia. Trend napędzają coraz cieplejszy klimat, aktywny tryb życia i potrzeba szybkiego uzupełniania płynów, które zwykła woda nie zapewnia. Suplementy i napoje bogate w elektrolity pomagają zatrzymać wodę w organizmie, wspomagają regenerację mięśni, przewodnictwo nerwowe i wydolność. Są szczególnie popularne po wysiłku, przy upałach lub leczeniu kaca. Wzrósł też popyt na produkty o niskiej zawartości cukru oraz takie, które oferują dodatkowe benefity, np. energię czy poprawę koncentracji. Trend ten szybko się rozprzestrzenia m.in. dzięki mediom społecznościowym i stopniowemu spadkowi spożycia alkoholu.

Nowy mechanizm utraty pamięci w chorobie Alzheimera odkryty przez naukowców

Naukowcy z Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Francisco odkryli u myszy, że przyczyną utraty pamięci w chorobie Alzheimera może być zaburzenie procesu powtarzania niedawnych doświadczeń przez mózg. W zdrowych warunkach ten mechanizm pozwala utrwalać wspomnienia, a w Alzheimerze jest zablokowany przez nieprawidłowe wzorce aktywności nerwowej. Badanie sugeruje, że przywrócenie tej funkcji może być nowym kierunkiem leczenia choroby, niezależnie od złogów amyloidu.

Chirurdzy utrzymali pacjenta przy życiu przez 48 godzin bez płuc

Na wiosnę 2023 roku lekarze ze szpitala Northwestern Medicine usunęli oba płuca 33-letniemu mężczyźnie z ciężką, nieuleczalną martwiczą infekcją (ARDS, sepsa, grypa), a następnie zastosowali całkowicie sztuczny układ płucny (TAL) do natleniania krwi. Pacjent przebywał w tym stanie przez 48 godzin do czasu udanego przeszczepu nowych płuc. Badania usuniętych narządów potwierdziły nieodwracalne blizny i rozległe zniszczenia, które wykluczały naturalną regenerację. Po ponad dwóch latach pacjent wrócił do zdrowia z prawidłową wydolnością płuc i serca. Metoda TAL otwiera nowe możliwości ratowania osób, które dotąd nie kwalifikowały się do przeszczepów ze względu na infekcje.

Opieka nad wnukami poprawia zdrowie mózgu u seniorów

Badanie przeprowadzone na 2887 brytyjskich dziadkach przez Tilburg University wykazało, że opiekowanie się wnukami wiąże się z lepszą kondycją umysłową – osoby te osiągnęły wyższe wyniki w testach pamięci oraz płynności słownej. Analiza trwała 6 lat, a pozytywny efekt obserwowano niezależnie od częstotliwości opieki. U babć zaangażowanych w opiekę zanotowano także wolniejszy spadek sprawności intelektualnej. Naukowcy ostrzegają jednak, że nadmierne obciążenie opieką (np. 5 dni w tygodniu) może powodować pogorszenie funkcji poznawczych.

Grypa ptaków w Dalen – 15 tys. kur zutylizowanych, zakaz transportu drobiu

31 stycznia 2026 roku na fermie kur w Dalen (Holandia) wykryto grypę ptaków. W celu zahamowania rozprzestrzeniania się wirusa zutylizowano około 15 tysięcy kur niosek. Wprowadzono natychmiastowy zakaz transportu ptaków, jaj, nawozów i ściółki na obszarze objętym kwarantanną. To kolejny przypadek w sezonie 2025-2026 w Niderlandach.

Sztuczna inteligencja usprawnia diagnostykę raka piersi

Naukowcy opracowali metodę wykrywania raka piersi z użyciem sieci konwolucyjnej (CNN) i obrazowania w podczerwieni. Układ przetwarza dane odbite od tkanek piersi, rekonstruuje obrazy w czasie rzeczywistym i klasyfikuje zmiany pod kątem głębokości i stanu zdrowia. Metoda ta pozwala na szybszą, automatyczną diagnozę, pomijając żmudne etapy analizy pośredniej. W testach model uzyskał wysoką skuteczność, co daje szansę na szybszą i tańszą diagnostykę, zwłaszcza w warunkach klinicznych z ograniczonym dostępem do tradycyjnych badań.

Zakaz ołowiu w benzynie obniżył zatrucie nawet 100-krotnie

Analiza 100 lat próbek włosów wykazała, że poziomy ołowiu były aż 100 razy wyższe przed wprowadzeniem regulacji środowiskowych, głównie przez obecność ołowiu w benzynie i farbach. W USA proces wycofywania ołowiu z paliw rozpoczął się w 1975 r., a zakończył w 1996 r., co doprowadziło do gwałtownego spadku narażenia. Szacuje się, że masowe zatrucie ołowiem spowodowało ponad 150 mln zaburzeń zdrowia psychicznego oraz ubytek IQ średnio o 2,6 punktu u całych roczników, szczególnie dotykając osoby urodzone przed obowiązującym zakazem. Ołowiana ekspozycja wiązała się z większym ryzykiem upośledzenia umysłowego, chorób serca czy problemów behawioralnych. Usunięcie ołowiu dramatycznie poprawiło zdrowie publiczne oraz zmniejszyło zagrożenie dla rozwoju mózgu dzieci.

Depresja bardzo wzrosła u studentów USA, zwłaszcza po 2016 r.

Badanie objęło 560 tys. studentów amerykańskich z lat 2007-2022. Symptomy depresji nasiliły się we wszystkich obszarach, a największy skok odnotowano po 2016 r. Najbardziej wyraźny wzrost dotyczył myśli samobójczych—o 153,9%, pobudzenia psychoruchowego (o 79,6%) i trudności z koncentracją (o 77,7%). Kobiety, osoby niebinarne, mniejszości rasowe oraz studenci borykający się z brakiem pieniędzy mieli gorsze wyniki niż reszta. Przeciętne wyniki kwestionariusza przesunęły się do poziomu umiarkowanej depresji. Równe tempo wzrostu symptomów, takich jak poczucie bezwartościowości, zanotowano w niemal każdej grupie.

Nowe pokolenia coraz częściej chorują psychotycznie – dane z Kanady

Analiza ponad 12 milionów ludzi urodzonych w Ontario wykazała, że osoby z roczników 2000–2004 są aż o 70% częściej diagnozowane z zaburzeniami psychotycznymi niż ci z lat 1975–1979. Liczba nowych diagnoz wśród 14–20-latków wzrosła tam o 60% między 1997 a 2023 rokiem (z 62,5 do 99,7 przypadków na 100 tys.). Do 30. roku życia liczba rozpoznań była o 37,5% wyższa dla roczników 1990–1994. Trendy były podobne dla chłopców i dziewcząt, ale mężczyźni mają większe ryzyko. Możliwy wpływ mają: zwiększone użycie substancji (np. marihuany), starszy wiek rodziców oraz presja socjoekonomiczna.

Ludzie nie dzielą się tylko na ‘rannych ptaszków’ i ‘sowy’ – 5 typów snu

Naukowcy z McGill University przy użyciu sztucznej inteligencji przeanalizowali wyniki badań obrazowych mózgu, kwestionariuszy i dokumentacji medycznej ponad 27 tys. dorosłych z UK Biobank. Zidentyfikowano nie dwa, ale pięć typów snu: dwa rodzaje rannych ptaszków i trzy sowy. Jeden z typów rannych ptaszków cechuje się mniejszymi problemami zdrowotnymi, drugi powiązano z depresją. Wśród sów jedni wypadają dobrze w testach poznawczych, inni są bardziej skłonni do ryzyka lub mają większe ryzyko chorób serca. Profil snu wpływa na zdrowie, zachowanie i skuteczność leczenia. Badania sugerują wdrożenie bardziej indywidualnych porad dotyczących snu.

Kannabinoidy z konopi mogą chronić układ nerwowy w chorobach

Kannabinoidy działające poprzez układ endokannabinoidowy mogą ograniczać neurozapalanie i stres oksydacyjny, jednocześnie chroniąc barierę krew–mózg. Może to zmniejszać uszkodzenia neuronów w chorobie Alzheimera, Parkinsona, stwardnieniu rozsianym i Huntingtona. Badania przedkliniczne i wczesne kliniczne wykazują właściwości neuroprotekcyjne poprzez działanie przeciwzapalne, antyoksydacyjne, modulację receptorów CB1/CB2 i hamowanie aktywności mikrogleju. Kannabinoidy mogą łagodzić symptomy (np. ból, spastyczność przy SM) i potencjalnie spowalniać przebieg chorób neurodegeneracyjnych, choć potrzeba więcej dużych badań klinicznych.

Nowy test krwi wykrywa wczesnego raka trzustki z dużą skutecznością

Naukowcy z Uniwersytetu Pensylwanii i Mayo Clinic opracowali test krwi oparty na czterech markerach białkowych (ANPEP, PIGR, CA19-9 i THBS2), który pozwala wykryć wczesne postacie bardzo groźnego raka trzustki. Test rozróżniał chorych na raka od zdrowych i od osób z zapaleniem trzustki z 91,9% skutecznością (przy 5% fałszywych pozytywów) i 87,5% dla raka w I i II stadium. Metoda wymaga jeszcze walidacji na większych grupach i w populacjach podwyższonego ryzyka, np. z obciążeniami rodzinnymi lub przewlekłym zapaleniem trzustki.

Cewki mózgowe u chorych na Long COVID i ME/CFS działają inaczej

Badanie 78 osób (w tym 32 z ME/CFS, 19 z Long COVID, 27 zdrowych) wykazało wyraźne różnice w funkcjonalnych połączeniach mózgu podczas męczących zadań umysłowych. Chorym brakowało wzrostu łączności typowego dla osób zdrowych, szczególnie w obszarach takich jak jądro półleżące czy hipokamp. Sprawia to, że objawy – zaburzenia pamięci, koncentracji, spowolnione myślenie – mają realną, neurologiczną podstawę. Wyniki sugerują istnienie obiektywnych biomarkerów dla tych chorób i mogą pomóc w diagnostyce.

Epidemia opioidowa pogorszyła sytuację ekonomiczną i wpłynęła na politykę

W badaniu analizowano dane z amerykańskich hrabstw, gdzie liczba zgonów z powodu przedawkowania opioidów była wysoka. Wzrost narażenia na tę epidemię skutkował pogłębieniem trudności ekonomicznych i równocześnie wzrostem poparcia dla partii republikańskiej o 4,5 punktu procentowego na każde odchylenie standardowe w śmiertelności. W regionach z bardzo wysoką liczbą zgonów przewaga republikanów nad demokratami sięgała nawet 16,7 punktu. Zmiany wynikały m.in. ze spadku poparcia dla demokratów, większego udziału niezależnych na rzecz GOP i mniejszej absencji wyborczej.

Po udarze wzmacnianie silniejszej ręki lepsze niż ćwiczenia słabszej

Randomizowane badanie kliniczne u osób, które miały udar i przewlekłe ograniczenia ruchowe jednej ręki wykazało, że pięciotygodniowy trening silniejszej (mniej uszkodzonej) ręki bardziej poprawia codzienną sprawność niż ćwiczenia tylko słabszej ręki. Efekt (m.in. szybsze i sprawniejsze wykonywanie ruchów czy podnoszenie kubka) utrzymywał się przez pół roku. Kluczowe były tutaj ćwiczenia ukierunkowane na cel oraz zadania w rzeczywistości wirtualnej.

Zawał serca: odkryto powiązanie serca, mózgu i odporności

Nowe badania Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Diego opisują tzw. "potrójny węzeł" – podczas zawału serca zakończenia nerwu błędnego wykrywają uszkodzenie i przekazują sygnał do struktur w mózgu, które uruchamiają odpowiedź immunologiczną, nawet bez infekcji. To powoduje niekontrolowane reakcje układu odpornościowego, co może pogorszyć uszkodzenia. W badaniach na myszach zablokowanie tych sygnałów znacznie ograniczało uszkodzenia po zawale. Odkrycie to sugeruje, że skuteczne leczenie zawału może wymagać modulacji odpowiedzi immunologicznej, a nie tylko zabiegów inwazyjnych jak bypass.

Pracownicy firm z wysokimi płacami rzadziej poddani cyfrowej inwigilacji

Niemieckie badanie wykazuje, że pracownicy zatrudnieni w firmach oferujących wysokie pensje i wykonujący złożone zadania rzadziej doświadczają inwazyjnego monitorowania cyfrowego swoich wyników pracy lub odbierają je jako stałą inwigilację. Wpływają na to zarówno cechy stanowiska, jak i organizacji. Wynik pomaga zrozumieć, jak cyfrowa transformacja wpływa na warunki pracy i poczucie prywatności.

LightGen – chiński fotonowy układ AI działa szybciej i oszczędza energię

Naukowcy z uczelni Shanghai Jiao Tong University oraz Tsinghua University opracowali chip LightGen zdolny do wykonywania zadań generatywnej sztucznej inteligencji (np. tworzenie obrazów, rekonstrukcja 3D) ponad 100 razy szybciej i energooszczędniej niż popularny procesor Nvidia A100. Chip ma ponad 2 miliony fotonowych "neuronów" i wykorzystuje światło do obliczeń równoległych. Urządzenie jest przeznaczone do wyspecjalizowanych zadań (np. generowanie grafiki), a nie jako zamiennik ogólnych GPU. Technologia ta zwiększa wydajność i ogranicza zużycie prądu w konkretnych zastosowaniach AI.

Czarne dziury z wczesnego Wszechświata rosły jak motyle w kokonach

Nowa teoria opisuje, że supermasywne czarne dziury powstawały ponad 13 miliardów lat temu wewnątrz "kokonów" – najpierw olbrzymich gwiazd o masie do kilkudziesięciu milionów Słońc, a potem w fazie tzw. kwazigwiazdy. Dzięki gęstej otoczce gazowej czarne dziury rosły szybciej, bo promieniowanie rentgenowskie nie wypychało gazu, co pozwoliło rosnąć nawet do 10 tys. mas Słońca przed miliardem lat od Wielkiego Wybuchu. Odkrycia teleskopu JWST potwierdzają obserwację czarnych dziur, które rozwijały się szybciej niż galaktyki, w których się znajdowały.

Odkryto maleńkiego roślinożernego dinozaura w Hiszpanii

W północnej Hiszpanii znaleziono nowy gatunek malutkiego roślinożernego dinozaura Foskeia pelendonum (wielkości kurczaka), żyjącego ok. 120 mln lat temu. Skamieniałości co najmniej pięciu dorosłych wykazują wyspecjalizowaną czaszkę i zęby. Badania mikroskopowe kości potwierdziły, że nie są to młode osobniki dużych gatunków. Gatunek wypełnia lukę ewolucyjną trwającą 70 mln lat i jest bliskim krewnym australijskiego Muttaburrasaurus. Nazwa pochodzi od greckich słów „fos” (światło), „boskein” (żerować) i Pelendones – lokalnego plemienia.

Pierwotna gromada galaktyk sprzed 13 mld lat wykryta promieniami X

Astronomowie odkryli protogromadę galaktyk JADES-ID1 na bardzo wysokim przesunięciu ku czerwieni (z ≈ 5,7), czyli po około miliardzie lat od Wielkiego Wybuchu, wykorzystując obserwacje teleskopów Chandra (X-ray) i Webb (JWST). Emisja rentgenowska pochodzi z gorącego gazu wewnątrz tej gromady, a jasność bolometryczna wynosi 1,5×10^44 erg/s. Masa całej gromady szacowana jest na 1,8×10^13 mas Słońca. Tego rodzaju wczesne, masywne struktury nie są przewidziane przez standardowe modele kosmologiczne, co oznacza, że struktury we Wszechświecie rosły szybciej, niż dotąd sądzono.

Portugalska prawica wspiera lewicowego kandydata, by zablokować skrajną prawicę

W Portugalii partie konserwatywne oficjalnie poparły kandydata centrolewicy António José Seguro w II turze wyborów prezydenckich zaplanowanej na 8 lutego 2026. Decyzja zapadła po tym, jak w I turze Seguro zdobył 31% głosów, a kandydat skrajnej prawicy André Ventura (partia Chega) przeszedł do finału z wynikiem 24%. Dotychczasowy kandydat PSD uzyskał jedynie 11%, co skłoniło liderów prawicy do konsolidacji głosów wokół Seguro. To pierwsza taka sytuacja od 40 lat, kiedy skrajnie prawicowy kandydat ma szansę wejść na najwyższy urząd w państwie. Celem sojuszu jest uniemożliwienie objęcia prezydentury przez Venturę, którego poglądy budzą poważne kontrowersje w społeczeństwie.

Estoński minister ostrzega przed falą rosyjskich przestępców w Europie po wojnie

Estoński minister spraw zagranicznych Margus Tsahkna ostrzegł, że po ewentualnym zawieszeniu broni w Ukrainie Władimir Putin może wysłać do Europy tysiące byłych rosyjskich żołnierzy-recidywistów rekrutowanych z więzień, którzy stanowiliby zagrożenie dla bezpieczeństwa przez działania sabotażowe. W konflikcie w Ukrainie bierze udział niemal milion rosyjskich bojowników, z czego ok. 180 tys. to więźniowie. Estonia zaapelowała o zakaz wjazdu do strefy Schengen dla takich osób i już zablokowała dostęp blisko 300 byłym bojownikom. Tsahkna zaapelował do UE o pilne, skoordynowane działania w tej sprawie, podkreślając realne ryzyko dla bezpieczeństwa całej Europy.

Byli premierzy Kanady apelują o jedność wobec presji Donalda Trumpa

Byli premierzy Kanady z różnych partii – Joe Clark, Kim Campbell, Jean Chrétien, Paul Martin i Stephen Harper – wspólnie wezwali Kanadyjczyków do pokazania narodowej jedności podczas Flag Day, która obchodzona będzie 15 lutego 2025, w 60. rocznicę flagi „Maple Leaf”. To reakcja na groźby prezydenta USA Donalda Trumpa dotyczące wprowadzenia 25% ceł na stal i aluminium z Kanady od 12 marca 2025 oraz deklarację, że Kanada mogłaby zostać 51. stanem USA. Politycy podkreślają potrzebę wspólnej demonstracji niezależności i obrony suwerenności Kanady, a ich apel poparli m.in. lider opozycji Pierre Poilievre oraz minister kultury Pascale St-Onge.

Premier Grenlandii: Trump nadal dąży do kontroli nad regionem i bogactwami wyspy

Premier Grenlandii Naaja H. Nathanielsen ostrzega, że administracja Donalda Trumpa wciąż dąży do uzyskania pełnego dostępu do obszarów wojskowych oraz złóż metali ziem rzadkich na wyspie. Amerykanie negocjują porozumienie bazujące na umowie obronnej z 1951 roku, rozważają także poszerzenie infrastruktury wojskowej (elementy systemu Golden Dome) bez zmiany suwerenności terytorium. Grenlandia, znana z antygórniczej polityki, nie jest jednak skłonna ustąpić pod presją. Trudne warunki klimatyczne, lokalne przepisy środowiskowe i napięte stosunki USA z Europą mogą zbliżyć Grenlandię ku współpracy z Chinami.

Kanada blisko podpisania umowy na eksport uranu do Indii za 3 miliardy dolarów

Kanada finalizuje z Indiami 10-letnią umowę na dostawy uranu o wartości 2,8–3 mld dolarów kanadyjskich. Dokument ma zostać podpisany podczas wizyty premiera Kanady Marka Carneya w Indiach w marcu 2026. Kanadyjska firma Cameco dostarczy uran z kopalni Cigar Lake w Saskatchewan, aby pomóc Indiom w planach rozbudowy energetyki jądrowej do 100 GW mocy do 2047 r. To krok ku odnowieniu relacji po kryzysie dyplomatycznym w 2023 roku i impuls do dwukrotnego zwiększenia obrotów handlowych do 60 mld dolarów do 2030 r. Porozumienie obejmuje również współpracę w zakresie energii i surowców krytycznych.

Rosja zdobyła Toreck po 18-miesięcznej bitwie, ponosząc 26 tys. strat

Wojska rosyjskie zdobyły ukraińskie miasto Toreck w obwodzie donieckim 7 sierpnia 2025 r., po intensywnych walkach miejskich trwających od czerwca 2024 roku. Bitwa doprowadziła do niemal całkowitego zniszczenia miasta i była największym rosyjskim sukcesem terytorialnym od upadku Bachmutu. W trakcie operacji Rosja miała ponieść około 26 tys. ofiar, jednak brak niezależnego potwierdzenia tej liczby. Przewaga Rosjan rosła od końca 2024 roku dzięki wzmożonym atakom, mimo ukraińskich kontruderzeń. Kontrola nad kluczowym punktem w regionie poprawia rosyjskie możliwości dalszego natarcia.

Chińscy hakerzy przez pół roku przejmowali aktualizacje Notepad++

Popularny edytor tekstu Notepad++ padł ofiarą ataku hakerskiego powiązanego z chińskim rządem. Od czerwca do grudnia 2025 r. grupy takie jak Lotus Blossom i APT31 przejęły serwer aktualizacji programu, infekując wybranych użytkowników z sektora telekomunikacji, finansów i administracji w Azji Wschodniej złośliwym oprogramowaniem. Twórca Notepad++, Don Ho, potwierdził incydent. W odpowiedzi przeniesiono projekt na nowe serwery, wydano bezpieczniejszą wersję 8.8.9 i zaleca się aktualizację wyłącznie z oficjalnych źródeł, głównie przez GitHub. Atak został wykryty pod koniec 2025 r.

Dreamliner Air India uziemiony po awarii przełącznika paliwa

Samolot Boeing 787-8 Dreamliner linii Air India lecący z Londynu do Bengaluru został uziemiony po lądowaniu z powodu podwójnej awarii przełącznika kontroli paliwa w lewym silniku. Przełącznik samoczynnie przechodził z pozycji „run” w „cutoff”, co zgłoszono jako wadę konstrukcyjną. Władze lotnicze oraz koncern Boeing sprawdzają całą flotę. Sytuację potraktowano poważnie, bo w czerwcu 2025 roku w podobnym samolocie Air India doszło do katastrofy w Ahmedabadzie, gdzie zginęło 260 osób, a raport wspominał o krótkim przeskokach przełącznika na „cutoff”.

Epidemia wirusa Nipah w Indiach – śmierć personelu medycznego i alarm na całej Azji

Na początku 2026 r. w prywatnym szpitalu w Barasat (Indie, Bengal Zachodni) potwierdzono dwa przypadki infekcji wirusem Nipah u pielęgniarki i pielęgniarza (20-30 lat) poprzez testy RT-PCR i ELISA. Zakażenia mają związek z prawdopodobnym „pacjentem zero”. Indyjskie służby sanitarne przebadały prawie 200 osób z kontaktu, wdrożyły kwarantanny i wydały ostrzeżenia w całym kraju. Jest to już trzeci taki wybuch choroby w tym regionie od 2001 r. Azjatyckie kraje – Tajlandia, Malezja, Singapur, Pakistan, Nepal – wzmocniły kontrole lotnisk. Nipah charakteryzuje się śmiertelnością 40–75% i brakiem skutecznych leków.

Indie deklarują oficjalne wsparcie dla Palestyny – spotkanie na szczycie z krajami arabskimi

Premier Narendra Modi podczas spotkania z ministrami spraw zagranicznych krajów arabskich oraz sekretarzem Ligi Państw Arabskich w Delhi potwierdził niezmienne poparcie Indii dla narodu palestyńskiego. Docenił inicjatywy pokojowe (w tym plan Trumpa dla Gazy) i podkreślił historyczne powiązania Indii z krajami arabskimi. Jednocześnie zadeklarował zwiększenie współpracy w handlu, energetyce, nowych technologiach i ochronie zdrowia. Palestyński minister podkreślił znaczenie indyjskiej pomocy i potencjału Delhi w mediacji podczas kryzysu humanitarnego w Strefie Gazy.

Draghi nawołuje do utworzenia Stanów Zjednoczonych Europy – ostrzega przed dezintegracją

Mario Draghi, były premier Włoch i szef EBC, wygłosił w KU Leuven 2 lutego 2026 r. apel o przekształcenie Unii Europejskiej z konfederacji w federację – tzw. Stany Zjednoczone Europy. Ostrzegł przed rozdrobnieniem, deindustrializacją i podporządkowaniem UE w obliczu rosnących ceł z USA i dominacji Chin w sektorze rzadkich surowców. Draghi zaproponował praktyczny model federalizmu z dobrowolnym przystępowaniem państw, obejmujący kluczowe sfery takie jak obronność czy polityka przemysłowa. Podkreślił, że słaba koordynacja czyni Europę podatną na presję światowych potęg.

Ukraina zmaga się z krytycznym brakiem rakiet do obrony powietrznej

Ukraińskie systemy obrony przeciwlotniczej cierpią na poważny niedobór rakiet – niektóre zestawy mają obecnie zaledwie 2 rakiety zamiast 6. Pułkownik Jurij Ignat informuje, że podczas nasilonych rosyjskich ataków część systemów chwilowo zostaje bez amunicji. Prezydent Zełenski ponownie apeluje do państw zachodnich o dostawy rakiet. Rosja prowadzi obecnie zmasowane naloty na infrastrukturę energetyczną i cele cywilne. Ten problem uniemożliwia skuteczną obronę miast i elektrowni oraz zwiększa zagrożenie dla ludności.

Japonia wydobywa z dna oceanicznego muł bogaty w pierwiastki ziem rzadkich

Japońska jednostka badawcza Chikyu po raz pierwszy w historii podczas próbnej misji wydobyła z okolic wyspy Minamitorishima muł z głębokości 6 km, zawierający znaczne ilości cennych pierwiastków ziem rzadkich, takich jak dysproz, neodym, gadolin i terb. Operacja trwała miesiąc – od 12 stycznia do 2 lutego i zakończyła się pobraniem próbek z trzech miejsc w celu uniezależnienia się Japonii od chińskich dostaw tych surowców dla przemysłu wysokich technologii. Po analizie składu rozważany jest pilotażowy program górnictwa podmorskiego w 2027 r.

Ukraina uznaje irański Korpus Strażników Rewolucji za organizację terrorystyczną

Prezydent Wołodymyr Zełenski ogłosił, że ukraińskie władze wpisują irański Korpus Strażników Rewolucji (IRGC) na listę organizacji terrorystycznych – zgodnie z decyzją UE z 29 stycznia 2026. Powodem jest wsparcie militarne dla Rosji (przekazanie dronów Shahed wykorzystywanych do ataków na ukraińskie miasta) oraz brutalne tłumienie protestów wewnątrz Iranu. Zełenski ocenił, że wszyscy terroryści zasługują na identyczne traktowanie – dla Ukrainy temat uznania IRGC za terrorystów jest zamknięty.

Rosyjski kapitan skazany za śmierć na tankowcu u wybrzeży Wielkiej Brytanii

Brytyjski sąd uznał 59-letniego Władimira Motina, kapitana statku Solong pod portugalską banderą, za winnego nieumyślnego spowodowania śmierci filipińskiego marynarza podczas kolizji z zakotwiczonym tankowcem Stena Immaculate 10 marca 2025 na Morzu Północnym. Motin wyłączył alarmy, przez ponad 30 minut nie zmienił kursu i twierdził, że to awaria steru oraz wciśnięcie złego przycisku były przyczyną katastrofy. W zderzeniu wybuchł pożar, a ciała marynarza nie odnaleziono.

Szef przemysłu UE naciska na strategię „Made in Europe” zamiast importu z Chin

Komisarz UE ds. przemysłu Stephane Sejourne proponuje wprowadzenie strategii „Made in Europe”, mającej chronić europejski przemysł przed tańszymi produktami z Chin. Plany Komisji Europejskiej obejmują ustawę Industrial Accelerator Act, faworyzującą lokalne produkty w newralgicznych branżach (stal, farmaceutyki, energia). Inicjatywę wspiera ponad 1100 liderów biznesu, ale napotyka opór (m.in. Szwecja i Czechy), które obawiają się wzrostu kosztów i spadku konkurencyjności. Przedsiębiorstwa motoryzacyjne, jak Ford, Bosch i Mercedes-Benz, ostrzegają przed ryzykiem inflacji i zerwaniem dużych, globalnych łańcuchów dostaw.

Laura Fernandez z partii prawicowej wygrywa wybory prezydenckie w Kostaryce

Laura Fernandez, 39-letnia politolożka z prawicowej partii Sovereign People's Party, wygrała wybory prezydenckie w Kostaryce już w pierwszej turze z wynikiem 48,94%. Pokonała centroprawicowego Alvaro Ramosa, który zdobył 33,02%. Fernandez była kandydatką obecnego prezydenta Rodrigo Chaveza, mimo że jego kadencja została obciążona aferami korupcyjnymi. Jej priorytetem mają być twarde działania przeciw handlowi narkotykami – wzorowane na polityce Bukele w Salwadorze – oraz głębokie reformy instytucji państwowych. Krytycy obawiają się autorytarnych tendencji nowej prezydentki, mającej większość parlamentarną (30 miejsc).

Dzień 1440 rosyjskiej inwazji na Ukrainę: ataki na infrastrukturę i kontruderzenia dronowe

Rosja prowadzi zmasowane ataki rakietowe i dronowe na infrastrukturę energetyczną Ukrainy – tylko w ostatniej dobie zabito co najmniej 14 osób, a 38 raniono, m.in. podczas ataku drona na autobus górników (12 ofiar śmiertelnych). Wojska rosyjskie próbowały okrążyć miasto Wowszańsk w trudnych warunkach zimowych. Ukraińskie siły odpowiadają nalotami dronowymi na stanowiska dowodzenia i magazyny amunicji w okupowanych regionach Doniecka i Zaporoża.