Ludzie gorzej oceniają ten sam tekst, gdy myślą, że napisała go AI
Badanie z udziałem ponad 27 tys. osób pokazało stały „efekt kary za ujawnienie AI”: identyczne teksty kreatywne dostawały niższe oceny, jeśli uczestnicy sądzili, że stworzyła je sztuczna inteligencja. Efekt utrzymywał się w różnych gatunkach i stylach oraz był odporny na próby złagodzenia, np. przedstawianie AI jako narzędzia współpracy. Kluczowym czynnikiem okazało się poczucie autentyczności — tekst uznany za maszynowy wydawał się mniej „prawdziwy”.
psypost.org
Po jednorazowym seksie kobiety częściej żałują głównie w relacjach z mężczyznami
Międzynarodowe badanie 1075 osób wykazało, że większy poziom żalu po jednorazowym seksie u kobiet pojawia się głównie przy kontaktach heteroseksualnych; w relacjach jednopłciowych różnica płci znikała. Najmocniej wiązało się to z niższą częstością orgazmu i mniejszą satysfakcją seksualną. Dodatkowo znaczenie miały presja, obawy o reputację i alkohol — przy wysokim poziomie upojenia żal wyraźnie rósł u obu płci.
psypost.org
Zmiana czasu na zimowy pogarsza nastrój bardziej niż przejście na letni
Analiza ponad 821 tys. wpisów z USA z lat 2019–2023 wskazuje, że obie zmiany czasu pogarszają nastrój, ale silniej działa jesienne przejście na czas standardowy. Badacze porównali wpisy z okolic granic stref czasowych, by lepiej odseparować efekt samego przesunięcia zegara. W danych krajowych średni sentyment był dodatni przy czasie letnim (+5,65) i wyraźnie ujemny przy standardowym (-13,02). Wyniki wspierają tezę, że zmiana czasu zaburza sen i codzienną rutynę.
psypost.org
Jedna 30-minutowa sauna zwiększyła liczbę krążących komórek odpornościowych
W badaniu 51 osób pojedyncza 30-minutowa sesja fińskiej sauny podniosła całkowitą liczbę białych krwinek, w tym neutrofili, limfocytów i komórek MXD (monocyty, eozynofile, bazofile). Część efektu utrzymywała się jeszcze po 30 minutach. Temperatura ciała wzrosła średnio z 36,4°C do 38,4°C. Zmiany w komórkach odpornościowych były wyraźniejsze niż zmiany w 37 mierzonych cytokinach, z których istotnie zmieniły się tylko dwie. To badanie ostre, więc nie dowodzi długoterminowych korzyści zdrowotnych.
tandfonline.com
Unikanie szkody wiąże się z mniejszą elastycznością psychiczną u młodych dorosłych
Badanie 501 młodych dorosłych sugeruje, że osoby wysoko punktujące w cesze „harm avoidance” — skłonności do lęku przed niepewnością i ciągłego wypatrywania zagrożeń — częściej mają trudności z elastycznym reagowaniem psychicznym. To z kolei wiązało się ze słabszą samoregulacją, problemami wykonawczymi i większą dysregulacją emocji. Autorzy wskazują, że trening elastyczności psychologicznej może być praktycznym celem interwencji.
psypost.org
Ultradźwięki skierowane w ciało migdałowate zmieniły ocenę niejednoznacznych emocji
Naukowcy z Oksfordu użyli nieinwazyjnej stymulacji ultradźwiękowej TUS, by czasowo modulować ciało migdałowate. U zdrowych uczestników po zabiegu częściej pojawiało się bardziej pozytywne interpretowanie neutralnych twarzy, a reakcje na twarze neutralne i szczęśliwe były wolniejsze. Obrazowanie mózgu pokazało też osłabienie łączności ciała migdałowatego z innymi obszarami i zmiany lokalnej chemii, m.in. GABA. To wczesny wynik mechanistyczny, ale może mieć znaczenie dla badań nad depresją i lękiem.
psy.ox.ac.uk
Bimagrumab z semaglutydem dał 22,1% spadku masy ciała przy ochronie mięśni
Badanie fazy 2 wśród 507 dorosłych sprawdziło połączenie semaglutydu z bimagrumabem, przeciwciałem mającym wspierać utrzymanie masy mięśniowej. Po 72 tygodniach średni spadek masy ciała wyniósł 22,1%, a 92,8% utraconej masy stanowiła tkanka tłuszczowa. To ważne, bo przy samych lekach GLP-1 część utraty masy może dotyczyć beztłuszczowej masy ciała. Odnotowano też spadek tłuszczu trzewnego i poprawę części wskaźników metabolicznych.
nature.com
Meta-analiza: techniki „savoring” poprawiają nastrój i zmniejszają lęk oraz depresję
Przegląd systematyczny i meta-analiza badań randomizowanych wskazują, że interwencje typu savoring — ćwiczenia polegające na świadomym wzmacnianiu i przedłużaniu pozytywnych emocji — poprawiają dobrostan psychiczny i obniżają nasilenie objawów lęku oraz depresji. Efekt dla pozytywnych stanów wyniósł g=0,50, a dla redukcji negatywnych objawów g=0,61. Wyniki były podobne w różnych populacjach i sposobach prowadzenia interwencji.
pmc.ncbi.nlm.nih.gov
GLP-1RA w cukrzycy typu 1 powiązano z niższym ryzykiem sercowym i nerkowym
Analiza elektronicznej dokumentacji 174 678 osób z cukrzycą typu 1 z lat 2013–2024 wykazała, że rozpoczęcie leczenia agonistami receptora GLP-1 wiązało się z niższym 5-letnim ryzykiem poważnych incydentów sercowo-naczyniowych (4,3% vs 5,0%; HR 0,85) i schyłkowej niewydolności nerek (1,6% vs 1,9%; HR 0,81). Nie odnotowano wzrostu hospitalizacji z powodu kwasicy ketonowej ani ciężkiej hipoglikemii. To analiza obserwacyjna z emulacją badania docelowego, więc nie zastępuje RCT.
nature.com
Proste podpowiedzi w EHR zwiększyły odstawianie ryzykownych leków u seniorów
Randomizowane badanie kliniczne w podstawowej opiece zdrowotnej objęło 1146 pacjentów 65+ i 201 lekarzy. Dwa typy interwencji w systemie elektronicznej dokumentacji medycznej zwiększały depreskrypcję potencjalnie nieodpowiednich leków, takich jak benzodiazepiny, leki nasenne i antycholinergiczne. Odsetek depreskrypcji wyniósł 36,8% w grupie precommitment, 34,3% w boostering i 26,8% w zwykłej opiece. Nie zgłoszono poważnych działań niepożądanych.
jamanetwork.com
Nieregularny rytm snu wiąże się z większym nasileniem depresji i lęku
Meta-analiza wskazuje, że social jetlag, czyli rozjazd godzin snu między dniami roboczymi a weekendem, wiąże się z gorszym zdrowiem psychicznym. Już różnica 1–2 godzin podnosiła ryzyko depresji (OR 1,12), a przy ponad 2 godzinach wzrost był dużo większy (OR 1,87). Zależność dotyczyła też nasilenia objawów depresyjnych i lękowych. Autorzy podkreślają jednak bardzo niską pewność jakości dowodów i potrzebę lepszych badań podłużnych.
pmc.ncbi.nlm.nih.gov